سيد حسن آصف آگاه

5

سوشيانت منجى ايرانويج (منجى و آخر الزمان در ادبيات پيگويانه زرتشتى با مقدمه استاد پروفسور كريستين بونو) (فارسى)

به روايت نسبتا كاملى از پيش‌گويىهاى جاماسپ دست يافت ؛ البته با دخل و تصرف‌هاى بسيار كه در آن تغييرات فراوانى راه يافته است . در اين‌باره تاواديا مىنويسد : « اين كتاب با نام جاماسپى جذابيت مردم‌پسندانه‌اى به دست آورد و سبب شد كه با افزوده‌هاى خيال‌پردازانه‌اى ، به حسب روح زمان ، رفته‌رفته انباشته و پرحجم شود ، تا جايى كه نسخهء گجراتى آن اندك شباهتى با اصل دارد » . در اين بخش ابتدا متن جاماسپ‌نامهء فارسى ويراستهء مودى نقل شده ، آن‌گاه در بخش چهارم يادگار جاماسپى ( در شانزدهم به بعد ) ترجمهء فارسى صادق هدايت كه خود براساس متن چاپ مسينا ) anisseM . G ( است ، نقل مىشود . قسمت آخر يادگار جاماسپ مربوط به موعود زرتشتى است و نويسنده در آن پيش‌آمدهايى را كه هنگام ظهور هوشيدر و هوشيدرماه و سوشيانس رخ خواهد داد شرح مىدهد و پيش‌گويىهاى زرتشت را از زبان جاماسپ نقل مىكند . اين قسمت با پيش‌گويىهاى زند بهمن يسن شباهت تامى دارد و تقريبا يكديگر را تكميل مىكنند . در بخش پنجم بخشى از منظومهء زراتشت‌نامه ( حدود 1570 بيت ) را آورده‌ايم ، كه سرايندهء آن كى كاووس كى خسرو پوردارا است و اين منظومه در نزد زرتشتيان از جايگاه ويژه‌اى برخوردار است . زراتشت‌نامه چون يكى ديگر از متونى است كه در آن به مسئلهء موعود و آخر الزمان زرتشتى توجه شده ، ما نيز جهت آگاهى خوانندگان كليهء ابياتى را كه به اين موضوع اشاره دارد ، يعنى از بيت 1276 به بعد را برگزيديم ؛ باشد كه مورد توجه علاقمندان قرار گيرد . اين منظومه براساس چاپ روزنبرگ به سال 1904 ميلادى است . در بخش ششم كه قسمتى از روايت پهلوى با عنوان « هزارهء اوشيدر و اوشيدرماه و سوشيانس » است ، دربارهء هزاره‌ها و چگونگى اوضاع و احوال مردمان در آخر الزمان و هريك از هزاره‌ها مطالبى بيان شده است . اين بخش ترجمهء روانشاد استاد مهرداد بهار است . در بخش هفتم با عنوان « دربارهء گزندى كه هزاره‌هزاره به ايران‌شهر آمد » از بخش هيجدهم بندهش ، ترجمهء استاد مهرداد بهار نقل مىشود كه در آن نيز به چگونگى هزاره‌ها و پيدايش موعودهاى سه‌گانهء زرتشتى و وقايعى كه در طول هر هزاره اتفاق مىافتد توجه شده است . بخش هشتم نيز با عنوان « آخر هزاره » در توصيف اوضاع جهان در آخر الزمان است . « آخر الزمان » عنوان قطعه‌اى است در دست‌نويس م . او 29 كه چنان‌كه از نامش پيداست ، همانند روايت زند بهمن يسن و ديگر روايات از اين دست ، جزيى تفكيك‌ناپذير از ادبيات پيش‌گويانهء زرتشتى يا « ادبيات بد زمانگى » در توصيف زمانه و شرح چگونگى هزاره‌ها و به طور كلى اوضاع جهان و مردمان است . اين قطعه با روايت زند بهمن يسن و جاماسپ‌نامه