تقليدى است كه در انسانها وجود دارد و هميشه تحت تأثير سخنان كسى واقع مىشوند كه براى آنها چشم‌پركن باشد ، مخصوصا در اجتماعات اين غريزه بارزتر و شعله‌ورتر مىشود و اگر ببيند كه صد نفر به دقّت به سخنان خطيب گوش مىدهند او نيز دقيق مىشود . . . ( در اينجا مناسب است اشاره‌اى داشته باشيم به خطبهء آتشين امام سجّاد عليه السّلام در مسجد شام كه دستگاه اموى ، آنان را يك مشت افراد خارجى معرفى كرده بود كه عليه امير المؤمنين يزيد بن معاويه قيام كرده‌اند و يزيد مردان جنگى آنان را كشته و زنان و كودكان آنها را اسير كرده است و . . . امّا امام زين العابدين عليه السّلام وقتى به تعبير خود حضرت بر بالاى چوبها قرار گرفت ، خود را معرفى كرد : ايها الناس من عرفنى فقد عرفنى و من لم يعرفنى انبأته بحسبى و نسبى . . . ناگهان نظرهاى مردم كه همه‌اش با ديد منفى و خارجى به آنها نگاه مىكردند عوض شد ، همه آنها را به عنوان خاندان پيامبر صلّى اللّه عليه و إله شناختند و . . . سخنان امام سجاد آنچنان تأثيرى گذاشت كه نخستين مجلس عزاى سيد الشهدا عليه السّلام در شام و مركز حكومت يزيد برگزار شد و . . . كه داستانى خواندنى دارد « 1 » 2 . در ميان مستمعين به هيئتى ظاهر شود و جلوه نمايد كه مورد تقدير و احترام آنان قرار گيرد و زىّ خود را آنگونه كه مردمان انتظار داشتند مراعات كند و اين به چند امر حاصل مىشود كه ذيلا به اهمّ آنها اشاره مىشود : الف . لباس و نظافت و زيبايى آن ؛ بايد خطيب يك جامعه‌شناس بوده و موقعيّت آن محلّ را در نظر بگيرد ، روحيات آن افراد را نيك بشناسد و در همان قالب و لباسى ظاهر شود كه مورد احترام مردمان آنجا است . البتّه مجالس و موقعيتها فرق مىكند مثلا گاهى مجلس يك محفلى است كه ايجاب مىكند وى فاخرترين جامه‌ها را پوشيده و در زيباترين لباسى كه در شأن او و لايق به حال اوست درآيد تا مردم به حرف او گوش كنند و گاهى مجلس ايجاب مىكند كه در لباس يك انسان زاهد عابد بىرغبت به دنيا ظاهر گردد و اين البتّه به اختلاف دعوت فرق دارد . مثلا كسى كه مردم را به زيبايى و نظافت و جامه‌هاى تميز پوشيدن و مراعات بهداشت و . . . دعوت مىكند خود بايد در اين زمينه‌ها پيشتاز و الگو باشد . يا كسى كه مردم را به زهد و بىميلى به دنيا و اعراض از تجمّلات

--> ( 1 ) . طالبين به كتاب ارزشمند درسى كه حسين بن على به انسانها آموخت » ، اثر جاويد مرحوم شهيد هاشمى نژاد مراجعه كنند .