آنچه تا به حال ذكر شد بر اين فرض بود كه احد الظاهرين اقوى و اظهر از ديگرى باشد [ به جهاتى كه بعدا خواهد آمد در قرائن اظهريت ] و امّا شق ثانى اينست كه هيچ‌كدام از دو ظاهر نسبت به ديگرى اظهر نباشد مثل همان دو مثال صدر اين بحث كه يكى از عامين من وجه و ديگرى از متباينين بود در اينجا مقدمه‌اى مىآوريم : خصوصيات و ويژگيهاى طريق جمع و طريق طرح چيست ؟ امّا طريق طرح : در قدم اول بايد به سراغ مرجحات داخليه و خارجيه برويم و ببينيم كه كداميك از آن دو از جهتى از جهات بر ديگرى رجحان دارد [ سندى - متنى ، داخلى - خارجى ] آنگاه اگر احدهما راجح و ديگرى مرجوح بود راجح را گرفته و مرجوح را معينا طرح كنيم و در قدم دوّم . اگر به اين نتيجه رسيديم كه هيچ‌كدام از متعارضين از جهتى از جهات بر ديگرى ترجيح ندارد نوبت به تخيير مىرسد كه لا على التعيين بايد احدهما را اختيار كنيم و ديگرى را طرح كنيم و حاكم به اين تخيير هم شارع مقدس است [ به حكم اخبار علاجيه كما سيأتى ] و لذا نامش تخيير شرعى است و تخيير شرعى هم دو شعبه دارد : 1 - تخيير در مسئله فرعيّه همانند تخيير در خصال كفاره بين العتق و الصوم و الاطعام و مانند تخيير در مواطن اربعه بين القصر و الاتمام و تخيير در كفاره قسم و . . . 2 - تخيير در مسئله اصليه كه ما نحن فيه از همين قبيل است يعنى تخيير بين المتعارضين تخيير در مسئله اصوليه است كه حجيت باشد يعنى مجتهد مخير است بين اينكه اين حديث را حجت قرار دهد و بدان ملتزم شود يا آن ديگرى را حجت قرار دهد . و امّا مشخصات طريق جمع : اوّل بايد سند هر دو حديث متعارض را