على محمدى خراسانى

90

شرح رسائل (فارسى)

جواب شيخ : فرمايشات صاحب فصول را در باب قطع موضوعى مىتوان پذيرفت زيرا كه در قطع موضوعى ما تابع دليل هستيم امّا در باب قطع طريقى قابل قبول نيست زيرا كه در قطع طريقى قطع صرفا طريق است و تمام غرض واقع است و طريقيت هم ذاتى قطع است و ممكن نيست كه قطع بيايد ولى واقع نما نباشد و پس از انكشاف واقع هم ممكن نيست كه شارع بتواند بگويد من واقع را از تو نمىخواهم پس اينجاها جاى دخالت جعل و اعتبار نيست نه نفيا و نه اثباتا طبق بياناتى كه بتفصيل در اوّل اين شرح آورديم . نتيجه : به عقيدهء شيخ انصارى ره قطع قطاع مطلقا حجت است به عقيدهء كاشف الغطاء ره قطع قطاع مطلقا حجت نيست به عقيده صاحب فصول : قطع قطاع در دو صورت حجّت نيست و در يك فرض حجّت است به بيانى كه ذكر شد ( تنبيه چهارم ) ( علم اجمالى ) تنبيه رابع پيرامون مباحث علم اجمالى است مقدّمه‌اى را قبلا تقديم مىكنيم : علم تفصيلى عبارتست از اينكه حكم واقعى صددرصد براى مكلّف منكشف است و هيچ‌گونه ابهامى ندارد فى المثل يقين دارد كه در عصر غيبت معيّنا نماز جمعه واجب است و لا غير علم اجمالى عبارتست از اينكه واقع به صورت مجمل و سربسته و بنحو ترديد بين اين و آن براى مكلف منكشف شده ولى مشخص نيست مثل اينكه اجمالا مىداند يا در واقع در عصر غيبت فقط جمعه واجب است و يا تنها