خود همين آيات است پس قبل از هر چيزى به خود ظواهر اين آيات نبايد عمل كنيم و لا تقول به ايها القائل ان قلت : اين قانون كلى است كه هر كلامى خودش را نابود نمىكند و انصراف به ساير كلامها دارد فى المثل گوينده‌اى كه مىگويد : كل خبرى كاذب خود اين گفتارش يك خبر است ولى عرفا اين خبر انصراف به غير خودش از ساير خبرهاى اين گوينده دارد حال در ما نحن فيه هم آيات فوق خودشان را شامل نمىشوند تا خود را نابود كنند بلكه ساير ظواهر را مىگيرد . قلت : اگرچه آيات فوق به دلالت لفظيهء مطابقيه خودشان را شامل نشوند ولى با تنقيح مناط شامل مىشوند به اين بيان كه مناط منع اين آيات از عمل به ظواهر عبارتست از اينكه ظواهر گمان آورند خوب همين مناط در خود آيات فوق هم هست يعنى اين‌ها نيز گمان آورند فلا يجوز التمسك بها ، در مقابل ميرزاى قمى كه دچار تفريط شده بود گروهى دچار افراط شده‌اند و آن اينكه گفته‌اند : ظواهر قرآن تخصّصا و موضوعا از آيات فوق خارجند نه تخصيصا بدليل اينكه ظواهر دليل قطعى دارند و با قيام دليل قطعى بر حجيت ظواهر ، ظواهر از غير علم خارج و در علم داخل مىشوند مرحوم شيخ مىفرمايد : اين سخن بديهى البطلان است زيرا كه با قيام دليل قطعى بر حجيت مظنه كه ظن از ظنيت خارج نمىشود ، خير بعد الدليل هم ظن ، ظن است منتهى حجيت دارد پس خروج حكمى و تخصيصى است نه موضوعى و تخصّصى . 3 - ( نظريه ميرزاى قمى در مسئلهء حجيت ظواهر ) دليل قول سوم : سومين قول و دومين تفصيل در باب حجيت ظواهر عبارتست از تفصيلى كه به ميرزاى قمى منسوب است و ايشان در دو جا از كتاب قوانين