بيع عبارتست از نقل اعيان و عينها ، و خيال كرده كه مراد مشهور اينست كه بيع نقل عين‌به‌عين است يعنى هم مثمن و هم ثمن بايد عين باشد ، پس منافع را شامل نيست . [ مرحوم شهيدى هم در حاشيه همين نظر را اختيار كرده و فرموده : و هو الحق حيث ان البيع قد اخذ فى مفهومه المال فى طرف العوض ايضا و قد مرّ منع صدقه على المنفعة . « 1 » ] مرحوم شيخ در ردّ دليل مذكور ، مىفرمايد : منظور مشهور از تعبير به : البيع نقل الاعيان ، اين نيست كه سرتاپاى بيع نقل عين است چه در ناحيهء معوض و چه عوض ، بلكه منظور از اين تعبير ، بيان حال مبيع و روشن كردن وضع آن است . كه مبيع بايد از اعيان باشد ، و اين تعبير كارى به عوض ندارد ، بدليل اينكه : مشهور اين تعبير را در مقابل اجاره به كار مىبرند و براى تفكيك بيع از اجاره مىگويند : بيع نقل اعيان است و اجاره نقل منافع است . و اجماعى است كه در باب اجاره وقتى صحبت از نقل منفعت مىكنند منظور موجر و شيء متعلّق اجاره و مورد آن است ، و كارى به اجرت و مال الاجارة ندارند كه آيا عينى از اعيان باشد نقدا او جنسا ، يا منفعتى از منافع باشد ، پس اجاره نقل منافع است نه يعنى نقل منفعت به منفعت ، بلكه تمام نظر به قسمت اوّل است كه كار موجر است . حال به قرينهء مقابله مىگوئيم : در مورد بيع هم تمام نظر به بيان حال مبيع است كه از اعيان باشد ، و امّا حكم عوض را متعرّض نيستند ، و دليلى بر اختصاص و انحصار آن

--> ( 1 ) هداية الطالب ، ص 149 ، و مراد ايشان از و قدّ مر ، مطلبى است كه در ص 148 كتابشان آورده‌اند .