السيد الخوئي (مترجم: نجمى / هريسى)

63

البيان في تفسير القرآن (بيان در علوم و مسايل كلى قرآن) (وزارت ارشاد) (فارسى)

قصيده » را انتخاب نمودند و با آب‌طلا نوشته ، به ديوار كعبه آويختند كه به « معلقات سبعة » معروف گرديد و از آن تاريخ هر شعر زيبا را به آن قصايد هفت‌گانه تشبيه نموده ، آن را شعر طلايى مىناميدند . « 1 » مرد و زن عرب به شعر و ادب اهميت بسزايى قائل بود . به اشعار ، قصايد ، سخنان و خطابه‌هاى شيرين و شيوا عشق مىورزيد . قضاوت و داورى نيز در اين مورد به عهدهء « نابغهء ذبيانى » بود كه وى در مراسم حج به بازار عكاظ مىآمد و براى او چادر مخصوص قرمز رنگى برپامىگرديد ، از اطراف و اكناف جزيرة العرب شعرا به دور وى گرد آمده ، اشعار و قصايدشان را بر او عرضه مىداشتند ، او هم داورى مىكرد و بهترين اشعار و قصايد را انتخاب و مدال افتخار را به سينهء سراينده‌اش نصب مىكرد . « 2 » چون اوضاع محيط عربستان آن زمان اين چنين بود ، حكمت الهى اقتضا نمود كه پيغمبر اسلام را با معجزهء بيان و بلاغت خارق‌العادهء قرآن مفتخر كند ، به طورى كه هر عرب فصيح در برابر فصاحت و اسلوب شيواى قرآن زانوى عجز بر زمين زند و هر شاعر سخنور و بليغ ، خود را در برابر بلاغت و حلاوت قرآن عاجز و درمانده ببيند ، هر فرد مطلع و منصف در برابر قرآن بىاختيار سر تسليم فرودآورد و به وحى بودن و گفتار خدا بودن آن اعتراف كند . حديثى كه از ابن سكيت نقل گرديده است ، اين حقيقت را روشن و مبرهن مىسازد و آن اين كه : وى به حضرت رضا ( ع ) عرضه داشت : يا ابن رسول اللّه خداوند چرا موسى بن عمران را با عصا و يد بيضا ارسال نمود و عيسى را با طب و محمد را ( 1 ) - با اعجاز كلام و خطابه برانگيخت ؟ حضرت رضا ( ع ) در جواب او فرمود : « خداوند موقعى كه موسى ( ع ) را فرستاد سحر و جادو در ميان مردم آن عصر و دوران رايج و معمول بود و موسى ( ع ) نيز از سنخ همان فن معمول زمان خويش ، عملى را نشان داد كه انجام آن از قدرت آنان خارج بود و به اين وسيله توانست عمل آنان را كه بر جادوگرى متكى بود ، باطل و نبوت خويش را ثابت نمايد و خداوند حضرت عيسى را به هنگامى مبعوث نمود كه امراض و بيمارىهاى گوناگونى پديد آمده بود و مردم احتياج مبرمى به علم طب داشتند و علاقه شديد و مخصوصى نسبت به آن از خود نشان مىدادند ، به طورى كه اطبا و دانشمندان ماهرى در علم طب پرورش يافتند و به روى كار آمدند و اين علم از رواج عجيب و

--> ( 1 ) العمده ، 1 / 78 . ( 2 ) شعراء النصرانية ، 2 / 640 ، طبع بيروت .