عثمان ، مصحف خويش را از كدام مأخذ جمع‌آورى كرد ؟ - روايت دوم و چهارم تصريح مىكنند كه عثمان به صحيفه‌هايى كه ابو بكر جمع كرده بود ، اعتماد نموده و مصحف خويش را از آن‌ها استنساخ و جمع‌آورى كرد و در مقابل اين روايت ، روايت هشتم ، چهاردهم و پانزدهم بر اين معنى تصريح دارند كه عثمان مصحف خويش را با شهادت دو نفر و با تضمين خود آن شخص كه آيه را از رسول خدا شنيده بود ، جمع‌آورى كرد . چه كسى از ابو بكر تقاضاى جمع‌آورى قرآن را كرد ؟ ( 1 ) - - روايت اول مىگويد : اين عمر بود كه از ابو بكر خواست قرآن را جمع‌آورى كند و ابو بكر امتناع ورزيد و بعد از اصرار زياد و پافشارى با وى موافقت كرد ، آنگاه زيد را خواست و تقاضاى عمر را به وى پيشنهاد نمود . زيد نيز پس از ابا و امتناع بالأخره با وى موافقت كرد ، ولى در مقابل اين روايت ، روايت دهم مىگويد كه زيد و عمر يك چنين درخواستى را از ابو بكر كردند و او نيز پس از مشاوره با مسلمانان به آنان جواب مثبت داد . چه كسى قرآن اصلى ( مرجع ) را جمع‌آورى كرد و نسخه‌هاى چندى از آن را به شهرها فرستاد ؟ - روايت دوم تصريح مىكند كه قرآن اصلى به وسيله عثمان جمع‌آورى شده است ، ولى از روايت دوازدهم چنين بر مىآيد كه تدوين‌كنندهء آن عمر بوده است . « لَقَدْ جاءَكُمْ . . . » « 1 » اين دو آيه در چه زمانى به آخر سورهء برائت ملحق شد ؟ - از روايت اول و يازدهم و بيست و دوم استفاده مىشود كه الحاق اين دو آيه به آخر سورهء برائت در دوران خلافت ابو بكر بوده است ، ولى روايت هشتم و روايت‌هاى ديگر دلالت دارند كه اين الحاق در دوران خلافت عمر واقع شده است . همان دو آيه را چه كسى آورد و به نويسندگان قرآن ارائه كرد ؟ - روايت اول و بيست و دوم تصريح مىكنند كه اين دو آيه را ابو خزيمه آورد ، ولى روايت هشتم و

--> ( 1 ) توبه ، 128 ، 129 .