خدايان متعدد به وجود آمده ، داراى مبناى علمى و باستان‌شناسى نيست . دكتر لانگدون « 1 » استاد آشورشناسى دانشگاه اكسفورد ، كتابى دربارهء افسانه‌هاى سامى نوشته و نتيجه گرفته است كه يكتاپرستى قديمىترين عقيدهء دينى بشر است و قبايل سامى محتملا الله را به عنوان نخستين خداى خويش مىپرستيده‌اند . دانشمند ديگرى به نام سرپتر لوپاژرنوف « 2 » مترجم كتاب مصرى اموات مىنويسد : « متجاوز از پنج هزار سال قبل در درهء نيل اعتقاد به يگانگى خدا پديدار گشت . » بنابراين ملتها ابتدا داراى دين توحيدى بوده و به تدريج به پرستش خدايان متعدد روى آورده‌اند . پروفسور شميدت اهل وين در كتابى كه با عنوان مبادى رشد ديانت انتشار داده از مطالعات و تحقيقات باستان‌شناسى در سراسر جهان نتيجه مىگيرد كه طبق قرائن موجود ، عموم انسانها ابتدا به يك خدا و حيات جاويدان عقيده داشته‌اند . و در اثر انحطاط فكرى و اخلاقى به پرستش خدايان متعدد پرداخته‌اند و پيامبرانى مانند حضرت نوح و ابراهيم ( ع ) مىكوشيدند كه مردم را به توحيد و يكتاپرستى بازگردانند . « 3 » اور مركز پرستش خداى ماه به نام نانّا بوده كه ساميان آن را سن مىناميدند . « 4 » موسى بن ميمون مىنويسد : « حضرت ابراهيم ( ع ) در ميان صابئين كه خورشيد را خداى بزرگ مىدانستند ظهور كرد . » « 5 » پرستش بت و ستاره در بين النهرين از عهد كهن تاكنون بت و بت‌پرستى رونق بسيار داشته است ؛ چنان كه حفاريهاى

--> ( 1 ) . Langdon . ( 2 ) . Sir Peter Lepage Renouf . ( 3 ) . دكتر جان الدر ، باستان‌شناسى كتاب مقدس ، ص 25 - 29 . ( 4 ) . Gordon , H . The ancient near east , New York ، 1953 . p ، 78 . و عباس محمود عقاد ، ابو الانبياء ، ص 169 . ( 5 ) . دائرة المعارف بزرگ اسلامى ، ج 2 ، ص 499 .