از بلخ زرتشت به انتشار دين خود در سرزمينهاى ديگر مىپردازد . پس از 35 سال كوشش در 77 سالگى در جنگى كه بين ارجاسب پادشاه توران زمين و گشتاسب روى مىدهد ، در حالى كه از آتشكدهء خود در مقر گشتاسب دفاع مىكرده است ، كشته مىشود . « 1 » زادگاه زرتشت اكثر مورخين معروف اسلامى مانند بلاذرى ، ابن خردادبه ، ابن فقيه ، ياقوت حموى ، ابو الفداء و حمد الله مستوفى ، آذربايجان را زادگاه زرتشت دانسته‌اند و تولد او را در منطقه اروميه و شهر گنزگ در حدود درياچه چيچست ( اروميه ) نسبت مىدهند . به علت وجود آتشكده معروف ( گنزگ ) اين سرزمين را آذرگشسب ناميده‌اند كه در اثر مرور زمان به آذربايجان يا محل آتشكده‌ها تبديل شده است . « 2 »

--> ( 1 ) . همان ، ص 57 و 58 . ( 2 ) . عبد الرضا فرجى ، جغرافياى كامل ايران ، ج 1 ، ص 180 .