على اكبر قرشى بنابى

19

تفسير احسن الحديث (فارسى)

8 - وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يُجادِلُ فِي اللَّهِ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَ لا هُدىً وَ لا كِتابٍ مُنِيرٍ . منظور از مخاصمه دربارهء خدا ظاهرا ادعاى شريك براى خدا ، و نشاندن اصنام در مقابل توحيد است ، در كشاف مينويسد : به قولى اين آيه دربارهء پيشوايان ستمگر و آيهء وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يُجادِلُ كه گذشت ، در زمينهء پيروان آنها است الميزان پس از نقل آن مىگويد : اين حقّ است زيرا در آن آيه آمده است ، وَ يَتَّبِعُ كُلَّ شَيْطانٍ مَرِيدٍ اما در اينجا فرموده است : ثانِيَ عِطْفِهِ لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ . جدا كردن علم و هدايت از همديگر ، نشان مىدهد كه منظور از علم و و هدى ، علم و هدايت بخصوصى است ، ممكن است منظور از علم حجت عقلى و از هدى هدايت الهى و اشراق باشد در اثر خلوص عبادت ( از الميزان ) ، منظور از كتاب منير وحى آسمانى است يعنى : دربارهء خدا مجادله مىكند بىآنكه دليل عقلى يا مكاشفهء الهى يا وحى آسمانى ، به گفته خود داشته باشد . زمخشرى علم ضرورى ، استدلال نظرى و وحى آسمانى گفته است . 9 - ثانِيَ عِطْفِهِ لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ لَهُ فِي الدُّنْيا خِزْيٌ وَ نُذِيقُهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ عَذابَ الْحَرِيقِ . لفظ ثانِيَ عِطْفِهِ حال است از مَنْ يُجادِلُ يعنى مجادله مىكند در حالى كه از حق روگردان است و مىخواهد مردم را از راه خدا باز دارد ، آن گاه در مقام تهديه فرموده : چنين كسى در دنيا ، ذليل و در آخرت در عذاب سوزان خواهد بود . از تفسير قمى نقل شده كه آيه دربارهء ابو جهل نازل شده است . 10 - ذلِكَ بِما قَدَّمَتْ يَداكَ وَ أَنَّ اللَّهَ لَيْسَ بِظَلَّامٍ لِلْعَبِيدِ . يعنى سبب خذلان دنيوى و عذاب اخروى اين شخص در اثر اعمال او است