السيد عبد الحسين الطيب

88

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)

اقول : دو نظر است يك نظر نسبت به خود بنده است كه نميداند عاقبت كارش بكجا ميرسد آيا با ايمان آمرزيده از دنيا ميرود يا خداى نخواسته بىايمان از دنيا ميرود به اين نظر بايد مساوى باشد ، و يك نظر برحمت الهى و فضل او رجاء بايد زيادتر باشد چنانچه در دعاء مىگويى : ( يا من سبقت رحمته غضبه ) . وَ يَتَجَنَّبُهَا الْأَشْقَى اشقى افعل التفضيل شقى است چون شقاوت مثل سعادت مراتب زيادى دارد و هر شقى نسبت بمادون اشقى است ، و بالاترين مراتب شقاوت منافقين هستند و در ميان آنها هم اشقى كسانى هستند كه با خاندان نبوت كردند آنچه كردند و در ميان آنها پسر مرادى كه در خبر دارد : ( اشقى الاشقياء شقيق عاقر ناقة ثمود ) ، و از آنها شقىتر يزيد و امثال يزيد كسانى كه شقاوت آنها زياد باشد تجنب ميكنند بالاخص منافقين نسبت بآيات راجعه باهل البيت كه شرح مبسوطى لازم دارد . سپس معرفى ميفرمايد اشقى را : [ سوره الأعلى ( 87 ) : آيه 12 ] الَّذِي يَصْلَى النَّارَ الْكُبْرى ( 12 ) تمام كفار و مشركين و مخالفين و معاندين و ناصبين و مبدعين و ضالين و مضلين و منكرين ضروريات دين و بالجمله غير از مؤمنين اهل عذاب و جهنم هستند لكن دركات آنها و شدت و خفت عذاب آنها مختلف است هر چه شقاوت آنها زيادتر باشد عذاب آنها شديدتر مىشود و آتش آنها را بيشتر ميسوزاند و نار كبرى كه از همه اقسام نارها سخت است اختصاص دارد به شقىترين آنها كه معرفى شد . [ سوره الأعلى ( 87 ) : آيه 13 ] ثُمَّ لا يَمُوتُ فِيها وَ لا يَحْيى ( 13 ) مثل آدمى كه در شدت مرض و حال احتضار هست درد به او فشار داده نه ميميرد كه از درد نجات پيدا كند و نه رفع مىشود تا زنده شود . و اين آيه شريفه دلالت بر دو جمله دارد كه يكى مسئله خلود است كه هميشه ابد الاباد در جهنم معذب هستند ، و رد كسانى كه منكر خلود هستند ، و ديگر رد كسانى كه گفتند : پس از مدتى در آتش طبيعت آتشى پيدا مىكند و ديگر از آتش متأذى نميشوند بلكه اگر از آتش خارج شوند اذيت ميشوند اين آيه ميفرمايد : مخلد هستند و هميشه معذب .