السيد عبد الحسين الطيب

136

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)

[ سوره الليل ( 92 ) : آيات 1 تا 2 ] بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ وَ اللَّيْلِ إِذا يَغْشى ( 1 ) وَ النَّهارِ إِذا تَجَلَّى ( 2 ) در بسيارى از آيات خداوند اين دو آيه بزرگ شب و روز را گوشزد بندگان فرموده چنانچه ميفرمايد : وَ جَعَلْنَا اللَّيْلَ وَ النَّهارَ آيَتَيْنِ فَمَحَوْنا آيَةَ اللَّيْلِ وَ جَعَلْنا آيَةَ النَّهارِ مُبْصِرَةً لِتَبْتَغُوا فَضْلًا مِنْ رَبِّكُمْ وَ لِتَعْلَمُوا عَدَدَ السِّنِينَ وَ الْحِسابَ بنى اسرائيل آيه 12 . و مكرر گفته شد كه اگر شب و روز نبود زندگانى در زمين ميسر نبود و گياه روئيده نميشد و هيچ جنبنده در زمين نبود و گفتيم تشكيل شب و روز در اثر حركت وضعى زمين است دور خود آن قسمت كه مقابل شمس است روز و آن قسمت كه بر خلاف آن است شب ، و فصول اربعه در اثر حركت انتقالى زمين است دور كرهء شمس در مدت يك سال . سؤال : وجه تقديم ليل بر نهار چيست ؟ - جواب : تقدم زمانى دارد قبل از خلقت شمس و زمين عالم ظلمانى بود و شب بود . تنبيه : اين شب و روز براى عوالم جسمانى است اما عوالم روحانى در حديث داريم كه خداوند چون ملائكه را خلق فرمود در پيشگاه احديت شكايت كردند از ظلمت خداوند نور فاطمه را خلق فرمود ملائكه روشن شدند لذا فاطمه در نزد ملائكه زهراء نام نهاده شد و اين نور را خدا در ميوه‌هاى بهشتى قرار داد تا در صلب پيغمبر و رحم خديجه قرار گرفت و لذا او را حوراء انسيه گفتند و پيغمبر ( ص ) فرمود : من بوى بهشت را از فاطمه استشمام ميكنم خداوند قسم ياد كرده به اين دو آيه بزرگ كه ميفرمايد : وَ اللَّيْلِ إِذا يَغْشى كه تاريك مىكند عالم را براى استراحت انسان و حيوانات و نباتات . وَ النَّهارِ إِذا تَجَلَّى براى تحصيل منافع و فضائل كه ميفرمايد : هُوَ الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ اللَّيْلَ لِتَسْكُنُوا فِيهِ وَ النَّهارَ مُبْصِراً إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَسْمَعُونَ يونس آيه 67 و ميفرمايد : وَ مِنْ رَحْمَتِهِ جَعَلَ لَكُمُ اللَّيْلَ وَ النَّهارَ لِتَسْكُنُوا فِيهِ وَ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ وَ لَعَلَّكُمْ