السيد عبد الحسين الطيب

103

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)

بيان ميفرمايد خطاب بپيغمبر اكرم : [ سوره الفجر ( 89 ) : آيه 6 ] أَ لَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِعادٍ ( 6 ) عاد قوم هود هستند كه پس از هلاكت قوم نوح اينها چه اندازه عظمت پيدا كردند ، و مراد از عاد قبيله است و عاد نام جد آنها است قبيله را بنام جد خود خواندند ، و عاد را گفتند دو عاد بودند و عاد معروف عاد بن عوص بن ارم بن سام بن نوح بود و ارم كه جد عاد بود عاد اولى است كه ميفرمايد : وَ أَنَّهُ أَهْلَكَ عاداً الْأُولى و النجم آيه 50 كه همان قوم ارم هستند و عاد ثانيه قوم عاد بن عوص است . [ سوره الفجر ( 89 ) : آيه 7 ] إِرَمَ ذاتِ الْعِمادِ ( 7 ) بعضى گفتند : ارم صفت عاد است كه مراد همان عاد اولى باشد كه اين قوم هم بنام عاد هم بنام ارم خوانده شدند ، و بعضى گفتند : نام مملكت آنها است و بلاد آنها اگر مراد قبيله باشد معنى ذات العماد عظمت جثه و طول قامت و زيادتى قوت و كثرت عمر كه بسا نهصد سال عمر ميكردند و نوعا از سيصد سال كمتر نداشتند ، و اگر مراد مملكت آنها باشد عمارات عاليه و قصرهاى مشيده كه از طلا و نقره و جواهرات مزين كرده بودند و مزارع و باغات و اشجار و فواكه و رياحين كه معنى ذات العماد استحكام آنها است با ستونهاى محكم و بعيد نيست كه همين مراد باشد بقرينهء آيه بعد كه ميفرمايد : [ سوره الفجر ( 89 ) : آيه 8 ] الَّتِي لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُها فِي الْبِلادِ ( 8 ) چه قبل از آنها از زمان آدم و نوح و چه بعد از آنها الى زماننا هذا چنين جماعتى لم يخلق مثلها فى البلاد خطاب بپيغمبر است كه اصلا مثل آنها خلق نشده در هيچ بلدى زيرا البلاد جمع محلى بالف و لام است افادهء عموم دارد شامل جميع بلاد روى زمين مىشود . و اما كيف فعل الهى به آنها كه فرمود : أَ لَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِعادٍ در سور ديگر قرآن بيان فرموده مثل آيه شريفه : فَأَمَّا عادٌ فَاسْتَكْبَرُوا فِي الْأَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَ قالُوا مَنْ أَشَدُّ مِنَّا قُوَّةً أَ وَ لَمْ يَرَوْا أَنَّ اللَّهَ الَّذِي خَلَقَهُمْ هُوَ أَشَدُّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَ كانُوا بِآياتِنا يَجْحَدُونَ فَأَرْسَلْنا عَلَيْهِمْ رِيحاً صَرْصَراً فِي أَيَّامٍ نَحِساتٍ لِنُذِيقَهُمْ عَذابَ الْخِزْيِ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا