السيد عبد الحسين الطيب
6
اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)
و وجه اشكال اين است كه همان محذور اولى عود مىكند و قطعا كلام امام نيست زيرا حضرت در مقام دفع توهم تزويج خواهر و برادر است مگر اينكه مراد از غلام جنس غلام باشد كه متعدد باشند و همچنين جنس جاريه كه با تعدد بسازد ، و همچنين مراد از ( ان يزوج بنت يافث من ابن شيث ) بنات يافث باشد من ابناء شيث و اين نكته را نقله حديث متوجه نشدهاند مراجعه كنيد . و در بعض اخبار دارد كه خداوند براى حضرت شيث حوريه فرستاد و چهار پسر آورد و براى فرزند ديگر آدم جنيه فرستاد و چهار دختر آورد و آنها را با پسران شيث تزويج كردند و ذريه آنها از بشر كه آدم باشد و حور العين كه زوج شيث باشد و جن كه زوج ديگر باشد مركب هستند و اگر داراى حلم شدند از اثر آدم است و اگر داراى جمال شدند از اثر حور العين است و اگر داراى حقد شدند از اثر جن است . چنانچه از حضرت ابى جعفر عليه السّلام است بروايت ابى بكر حضرمى در برهان و تعبير بحلم و جمال و حقد ظاهرا از باب مثال است ، و اشاره به اينكه كمالات باطنيه از صفات حميده از آثار آدم است و كمالات ظاهريه از جمال و صباحت منظر از حور العين و اخلاق رذيله و قباحت منظر از جن ، و اللَّه العالم بحقايق الامور 4 - اين جمله و جمله بعد وَ اتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي تَسائَلُونَ بِهِ وَ الْأَرْحامَ و جمله إِنَّ اللَّهَ كانَ عَلَيْكُمْ رَقِيباً سه دليل است عقلى براى لزوم تقوى : دليل اول - قاعده وجوب شكر منعم كه خداوند متعال شما را آفريد از نفس واحدة و زوج او و نسلا بعد نسل كه مليونها نعمت در آن هست كه اگر يك طبقه نبود شما نبوديد بخصوص كلمه ( ربكم ) كه شما را تربيت فرموده و تمام وسائل زندگى را فراهم كرده البته شكر آن واجب است . از دست و زبان كه بر آيد * كز عهده شكرش بدر آيد