تنها موضع‌گيرى رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم اين نبود ، بلكه در كلماتى به صراحت فرموده است : « براى كسى كه پرهيزگار است ، هيچ اعتنايى به ثروت نيست . » « 1 » ، بلكه نيز فرموده است : « بهترين همراه شخص مسلمان آن چيزى است كه از آن به مسكين ، يتيم و در راه‌ماندگان بدهد » . « 2 » حقيقت اين است كه كمتر چيزى كه قرآن و سنّت توصيف مىكند ، متاع اين دنياست ، ما را به پارسايى مىخواند ، هرچند كه كمتر از اين متاع فانى باشد . جز اين‌كه اين پارسايى را ممكن است عموم مردم به مفهوم روحى بگيرند و سزاوار نيست جز در شرايط بسيار نادرى به مفهوم مادّى بدانيم ؛ مانند حالت انسان بىعائله ، بريده‌اى كه هيچ گاه طالب نشاط خود نيست ( هرچند كه به صورت صدقه ) هيچ تكليفى از دور و نزديك احساس نمىكند . پس بهتر براى چنين مردى بدون ترديد آن است كه هروقت نيازهاى خاصّ ضرورىاش تأمين شد ، كوشش زيادى براى كسب بيشتر نكند ، بلكه وظيفه دارد كه بيشترين تلاش خود را براى تهذيب دل و روحش به كار اندازد . اين شرايط به‌طور مشخّص شرايط متصّوفهء مسلمان است كه پيش از آنها بر آن روش شمارى از صحابهء رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به‌خصوص اصحاب صفّه بودند ، ولى بر هر مسلمانى واجب است كه موضع روانى خويشتن‌دارى در برابر متاع‌هاى دنيوى داشته باشد و مقدارى از اين محبّت زايدى كه روح را مسخّر مادّه مىكند ، فاصله گيرد ، يعنى آن محبّت دنيا كه وسيلهء صرف را هدف و غايت

--> - نهاية الأحكام : 2 / 434 ؛ صحيح ابن حبّان : 8 / 165 ، حديث 3372 ؛ الدّروس شهيد اوّل : 1 / 255 ؛ مسند ابى يعلى : 4 / 65 ، حديث 2084 ، و 2220 ؛ جامع المقاصد : 9 / 133 ؛ تحفة المحتاج : 2 / 353 ، حديث 1408 . ( 1 ) - بقيّهء حديث ، چنان‌كه در سنن ابن ماجه : 2 / 724 ، حديث 2141 ، آمده چنين است : « تندرستى براى پرهيزگاران بهتر از توانگرى و پاكدلى بهتر از نعمت و رفاه است . » - مترجم عربى . و ر ك : مسند احمد : 5 / 372 ، حديث 23206 ؛ الأحاد و المثانى : 5 / 28 ، حديث 2566 ؛ البيان و التّعريف : 2 / 271 ؛ فيض القدير : 6 / 382 ؛ تهذيب التّهذيب : 5 / 173 ، حديث 340 ؛ تهذيب الكمال : 14 / 451 . ( 2 ) - ر ك : صحيح بخارى : 2 / 532 ، حديث 1396 ، مصنّف با اندك تفاوتى نقل كرده كه صحيح آن را ما آورديم ؛ شعب الايمان : 7 / 275 ، حديث 10290 ؛ تفسير قرطبى : 19 / 285 ؛ صحيح مسلم : 2 / 728 ، حديث 1052 ؛ المسند المستخرج على صحيح مسلم : 2 / 117 ، حديث 2346 ؛ سنن كبراى بيهقى : 3 / 198 ، حديث 5501 ؛ مسند احمد : 3 / 21 ، حديث 11173 ؛ مسند طيالسى : 1 / 290 ، حديث 2180 ؛ شرح نووى : 7 / 144 .