اعمالى كه انجام مىدادند . ( 95 ) براى شما قسم ياد مىكنند كه از آنها راضى شويد ، اگر از آنها راضى شويد ، خداوند از جمعيت فاسقان راضى نمىشود . ( 96 ) تفسير : لَنْ نُؤْمِنَ لَكُمْ ؛ اين جمله علت نهى از عذر آوردن است ، زيرا كسى كه معذرت مىخواهد قصدش آن است كه عذرش را بپذيرند امّا وقتى دانست كه او را دروغگو مىدانند و عذرش را نمىپذيرند ، سزاوار است كه لب به عذر خواهى نگشايد . قَدْ نَبَّأَنَا اللَّهُ مِنْ أَخْبارِكُمْ ؛ در اين عبارت بيان شده است كه چرا عذرهاى آنها پذيرفته نيست ، زيرا وقتى خداوند سرگذشت حال و رازهاى درونى آنها را به مؤمنان خبر داده ، راهى براى پذيرفتن عذر و بهانه‌هاى آنان نمىماند . وَ سَيَرَى اللَّهُ عَمَلَكُمْ ؛ و در آيندهء نزديك خدا و رسولش اعمال شما را مىبينند كه با توبه يا با كفر به سويشان خواهيد رفت . ثُمَّ تُرَدُّونَ ؛ سپس به سوى او كه داناى هر حضور و غياب و هر نهان و آشكار است باز مىگرديد ، و او شما را بر حسب استحقاق ، پاداش و يا كيفر مىدهد . لِتُعْرِضُوا عَنْهُمْ ؛ تا از گناهشان درگذريد و آنان را بر خطاهايشان سرزنش نكنيد . فَأَعْرِضُوا عَنْهُمْ ؛ خواستهء آنها را به ايشان بدهيد . « انّهم رجس » ؛ اين جمله در مقام تعليل بر عدم نكوهش آنهاست . توضيح اين كه سرزنش كردن آنها اثرى ندارد و آنها را اصلاح نمىكند ، بلكه كسى مورد سرزنش واقع مىشود كه در اصلاحش اميدى باشد « 1 » و يا مؤمنى باشد كه سهوا لغزشى كرده است ، كه ممكن است اين توبيخ او را وادار به توبه كند و پاك شود ؛ امّا اينها كه در كلّ پليد و نجس‌اند و راهى براى

--> ( 1 ) - انّما يعاتب الأديم ذو البشرة - پوستى كه خوب ، موهايش نرفته به دبّاغى برگشت داده مىشود - مقصود از اين ضرب المثل در اينجا اين است : كسى مورد عتاب واقع مىشود كه براى اصلاحش اميدى باشد ( لسان العرب با تلخيص ) .