الشيخ الطبرسي (مترجم: شادمهرى)

15

تفسير جوامع الجامع (فارسى)

تفسير : دربارهء حروف مقطعه كه برخى از سور قرآن با آن آغاز مىشود ميان مفسران اختلاف نظر وجود دارد ؛ از پيشوايان معصوم ما نقل شده است كه فرموده‌اند ، اين حروف از متشابهاتى است كه خداوند علم آن را به خود اختصاص داده است و جز او كسى تأويل آنها را نمىداند . و از شعبى نقل شده است كه گفت : در هر كتابى خدا را رمزى است و رمز خدا در قرآن حروف تهجّى در اوّل سوره‌هاست ، و اكثر مفسران احتمالاتى را در اين زمينه بيان داشته‌اند : 1 - اين حروف اسامى سوره‌ها بوده و هر سوره به حروفى كه با آن آغاز شده است شناخته مىشود . 2 - اينها سوگندهايى است كه خداوند بدانها قسم ياد مىكند زيرا اين حروف از مبانى كتب الهى و معانى اسما و صفات او ، و اساس كلام همهء ملّتها محسوب مىشود . 3 - حروف مقطّعه از صفات خداوند گرفته شده [ و اشاره به آنهاست ] ابن عباس دربارهء « كهيعص » گفته است : كاف از كلمهء « كافى » و هاء از « هادى » و ياء از « حكيم » و عين از « عليم » و صاد از « صادق » گرفته شده است . [ و هر حرف نشانهء يكى از اين صفات است بنا بر اين ] « الم » يعنى « أنا اللَّه أعلم » ( يعنى من خداوند داناترم ! ) . 4 - احتمال ديگرى كه وجود دارد اين است كه ، هر حرفى از حروف مقطعه دلالت بر مدّت حيات يك ملّت و مرگ ديگر ملّتها مىكند ، و نيز ساير احتمالاتى كه دربارهء آنها بيان شده است . علاوه بر اين ، حروف مقطعه و ساير حروف تهجّى ، كه نزد محقّقان اسمهايى براى مسمّاهايشان محسوب مىشود همان حروف الفبا است كه كلمات از آنها تركيب يافته است ، حروف هجا ، مانند اسامى اعداد ، ساكن