هجرت كنيد نه آنكه خود را شبيه به هجرت كنندگان قرار دهيد يعنى هجرت خود را خالص ( و تنها ) براى خدا قرار دهيد . ناديكم : النادى و الندى بمعنى مجلسى است كه مردم در او جمع ميشوند و تنادى القوم يعنى مردم در مجلس جمع شده‌اند و « دار الندوه » عبارت از همان خانهء « قصى بن كلاب » بود كه مردم در او اجتماع مينمودند تا در امور مشاوره نمايند چون آن خانه را مبارك ميدانستند ، و ريشه اين لغت از « نداء » گرفته شده چون مردم يكديگر را صدا ميزدند . مقصود : پس از پايان آيات گذشته خداوند چنين عطف كرده و فرمود : فَآمَنَ لَهُ لُوطٌ : پس ايمان به او آورد لوط يعنى لوط ابراهيم را تصديق كرد ( و گفته‌هاى او را پذيرفت ) ابن عباس و ابن زيد و مشهور دانشمندان تفسير ميگويند لوط پسر خواهر ابراهيم بود و ابراهيم دايى او محسوب ميشد و اولين فردى بود كه تصديق ( رسالت و گفته‌هاى ) ابراهيم نمود ، سپس ابراهيم به او گفت : وَ قالَ إِنِّي مُهاجِرٌ إِلى رَبِّي : من بسوى پروردگارم مهاجرت ميكنم و بفرمان خداوندم از بين ملت ظالم به منظور هجرت بيرون ميروم زيرا اعمال آنان پليد است ، از « جبائى » نقل شده كه بعضى گفته‌اند كه « لوط » گفت من بسوى پروردگارم مهاجرت ميكنم « قتاده » ميگويد پس ابراهيم با لوط و زنش بنام « ساره » كه دختر عمويش بود از قريه « كوثى » كه يكى از دهات اطراف كوفه بود بيرون آمدند و به طرف مملكت « شام » هجرت كردند . و نظير اين هجرت ، هجرتى است كه براى مسلمانان اتفاق افتاد و آنان بسبب آزارهاى بت‌پرستان ، ديار خود را ترك گفته ابتداء به « حبشه » و سپس به « مدينه » هجرت نمودند « 1 » .

--> ( 1 ) - هجرتى كه براى پيامبر و مسلمانان اتفاق افتاد بسيار عجيب و آموزنده است ، آيا چگونه مىشود مردمى مانند عرب جاهليت با آن همه محروميت‌ها از نورى چون ( پيامبر ) و برنامه‌ى