الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

178

تفسير مجمع البيان (فارسى)

لغت : نجى : كسى كه براى گفتگو كردن ، برگزيده شده است . برخى گويند : مصدر و به معناى ارتفاع است . مقصود : اكنون خداوند ، داستان موسى را ذكر كرده ، مىفرمايد : وَ اذْكُرْ فِي الْكِتابِ مُوسى إِنَّهُ كانَ مُخْلَصاً : در اين كتاب كه قرآن است ، موسى را ياد كن كه از روى اخلاص خدا را عبادت مىكرد و رسالت خود را با خلوص نيت ، انجام مىداد . اگر بفتح لام خوانده شود ، يعنى : موسى كسى بود كه خداوند او را براى نبوت و رسالت ، برگزيده و خالص گردانيد . وَ كانَ رَسُولًا نَبِيًّا : او پيامبرى عظيم الشأن بود . كه به سوى فرعون و قومش فرستاده شد . وَ نادَيْناهُ مِنْ جانِبِ الطُّورِ الْأَيْمَنِ : طور ، كوهى است در شام كه خداوند در آنجا موسى را از جانب راست ندا كرد . برخى گويند : از جانب راست كوه ، خداوند به او ندا كرد . مقصود اين است كه هنگامى كه از مدين مىآمد و در درخت ، آتش ديد ، خداوند با او تكلم كرد و گفت : يا مُوسى إِنِّي أَنَا اللَّهُ رَبُّ الْعالَمِينَ ( قصص 30 : اى موسى ، من خداوند ، خداى جهانيانم ) . وَ قَرَّبْناهُ نَجِيًّا : او را به خود نزديك ساختيم و با او به گفتگو پرداختيم . ابن عباس گويد : خداوند او را مقرب گردانيد و با او تكلم كرد . مقصود از اين تقريب ، اين است كه سخن خود را به گوش او رسانيد . برخى گويند : يعنى مقام او را بالا برديم و عظمت بخشيديم . مثل بنده‌اى كه بمولاى خود نزديك و با او همنشين شود . پس منظور از تقريب ، احترام و تجليل است . نه اينكه از لحاظ مسافت و مكان ، به خداوند نزديك شده است . زيرا خدا مكان ندارد ، تا كسى به مكان او نزديك يا از مكان او دور شود يا يكى از ديگران به او نزديكتر باشد . وَ وَهَبْنا لَهُ مِنْ رَحْمَتِنا أَخاهُ هارُونَ نَبِيًّا : او بدرگاه ما نيايش كرد و گفت :