الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

99

تفسير مجمع البيان (فارسى)

سجيل : فارسى و معرب « سنگ و گل » است . و ابو عبيده گفته : به معناى سنگ سخت است . و سجين و سجيل هر دو بيك معنا است ، و رسم عرب بر اين است كه نون و لام را بجاى يكديگر آرند . و برخى سجيل را مشتق از « اسجلته » به معناى « اعطيته » - يعنى به دو عطا كردم - دانسته‌اند ، و برخى ديگر آن را از « سجل » به معناى دلو بزرگ گرفته و گفته‌اند : معناى آيه اين است كه آن سنگها را مانند دلوى ريزان بر سر آنها ريختيم . و برخى آن را از « سجال » به معناى ارسال دانسته‌اند و يا ديگرى از « سجل » به معناى نامه گرفته و گفته است : گويا عذاب با آن سنگها بر آنها مسجل و ثبت شده بود « 1 » . مسومة : از سيماء به معناى علامت و نشانه است . تفسير : خداى سبحان در اين آيات داستان ورود فرشتگان را بر لوط و جريان آنها را با قوم او بيان داشته فرمايد : « وَ لَمَّا جاءَتْ رُسُلُنا لُوطاً » و چون فرشتگان ما به صورت افراد انسانى بر لوط وارد شدند . « سِيءَ بِهِمْ » از آمدنشان ناراحت شد زيرا از قوم خود بر ايشان بيم داشت . « وَ ضاقَ بِهِمْ ذَرْعاً » و از آمدنشان دل تنك شد ، چون آنها خوش را صورت و آراسته بجمال و زيبايى مشاهده كرد ، و از آن طرف آنها وى را به پذيرايى از خويش دعوت كردند ، و قوم او نيز در انجام كار زشت با امثال اين گونه افراد شتابان بودند . و برخى گفته‌اند : يعنى كار حفاظت و نگهبانى آنها از آن قوم بد كار بر او مشكل شد ، زيرا راهى بر حفاظت آنها كه به صورت جوانانى امرد آمده بودند نداشت خصوصاً با آن عادت زشتى كه از قوم خود سراغ داشت و ميدانست كه آنها انحراف جنسى داشته و بجنس ذكور متمايل هستند . « وَ قالَ هذا يَوْمٌ عَصِيبٌ » و با خود گفت : امروز روز بسيار سخت و پر شرّى است كه شرور در آن بهم پيچيده شده است ، و جهت اينكه اين سخن را به زبان آورد ، همان

--> ( 1 ) - و معانى ديگرى هم براى سجيل گفته‌اند كه در تفسير خود آيه بيايد .