الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

308

تفسير مجمع البيان (فارسى)

بيان آيه 145 قرائت يكون ميتة : ابن كثير و حمزه فعل را به تاء و « ميتة » را به نصب خوانده‌اند . ابو جعفر و ابن عامر فعل را بتاء و « ميتة » را به رفع خوانده‌اند . ديگران فعل را به ياء و « ميتة » را به نصب خوانده‌اند . ابو على گويد : قرائت اول بنا بر معناى فاعل است . يعنى « الا ان تكون النفس » وجه قرائت دوم اين است كه « ميتة » فاعل است . وجه قرائت سوم كه بهتر از همه است ، اين است كه ضمير فعل به سابق بر ميگردد و « ميتة » خبر است . ميتة : ابو جعفر اين كلمه را به تشديد و ديگران بدون تشديد خوانده‌اند . مقصود قبلا دربارهء آنچه مشركين حرام مىشمردند ، سخن گفت . اكنون در پيرامون آنچه واقعاً حرام است ، مىفرمايد : قُلْ لا أَجِدُ فِي ما أُوحِيَ إِلَيَّ مُحَرَّماً عَلى طاعِمٍ يَطْعَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ مَيْتَةً أَوْ دَماً مَسْفُوحاً : به اين كافران بگو : در آنچه خداوند به من وحى كرده است ، چيزى نمىبينم كه بر خورنده‌اى حرام باشد ، مگر اينكه آن چيز گوشت مردار يا خون ريخته‌اى باشد . علت اينكه : فقط خون ريخته‌اى را ذكر مىكند ، اين است كه آن مقدار خونى كه با گوشت مخلوط است و قابل جدا كردن نيست ، حلال است و بخشوده شده . أَوْ لَحْمَ خِنزِيرٍ : يا گوشت خوك . در اين آيه فقط مردار و خون و گوشت خوك را ذكر كرد ، با اينكه چيزهاى ديگرى هم حرام است . چنان كه در سورهء مائده حيوانى كه خفه شده يا به چوب مرده يا از بلندى سقوط كرده باشد ، بيان كرده است ( آيه 3 )