الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

128

تفسير مجمع البيان (فارسى)

بيان آيه 63 - 64 قرائت خفية : ابو بكر از عاصم بكسر خاء و ديگران بضم خاء خوانده‌اند ( همين اختلاف در سورهء اعراف نيز هست ) برخى گفته‌اند : اين دو قرائت يكى هستند . برخى هم اين كلمه را « خيفة » خوانده‌اند و در اين صورت از مادهء خوف است . شاعر گويد : فلا تفعلن على زخة * و تضمر فى القلب و جدا و خيفا يعنى : نبايد با خشم و غضب بنشينى و در دل خود محبت و ترس نهان دارى ينجيكم : يعقوب و سهل اين كلمه را بدون تشديد و ديگران با تشديد خوانده‌اند . در قرآن كريم هر دو به كار رفته است . مثل : « فَأَنْجَيْناهُ وَ الَّذِينَ مَعَهُ : ( اعراف 72 ) و « نَجَّيْنَا الَّذِينَ آمَنُوا » ( فصلت 18 ) لئن أنجانا : اين ، قرائت كوفيان است . اما برخى از قراء « لئن انجيتنا » خوانده‌اند . هر دو قرائت صحيح است . در مورد « ينجيكم » در آيهء بعد نيز ميان قراء اختلاف است . اعراب تدعونه : حال لَئِنْ أَنْجانا : حال تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً : حال . مقصود قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُماتِ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ : اى محمد ، به اين كافران بگو : چه كسى شما را از شدائد و سختىهاى خشكى و دريا نجات مىدهد ؟ اين معنى از ابن عباس است . زجاج مىگويد : عرب بروزهاى سخت و دشوار مىگويد :