پيامبر آوردند و گفتند آيا اينها گناهى دارند ؟ فرمود : نه ، گفتند : به خدا ما نيز مثل آنها هستيم . گناهى كه روز مىكنيم در شب بخشوده مىشود و گناهى كه در شب مىكنيم : روز آمرزيده مىشود . خداوند آنان را تكذيب كرد . اين مطلب از كلبى است . ضحاك و حسن و قتاده و سدى گفته‌اند : اين آيه‌ها در بارهء يهود و نصارى نازل شده‌اند زيرا آنها مىگفتند : « نَحْنُ أَبْناءُ اللَّهِ وَ أَحِبَّاؤُهُ » ( سوره مائده 18 ما پسران و دوستان خداييم ) و مىگفتند : « لَنْ يَدْخُلَ الْجَنَّةَ إِلَّا مَنْ كانَ هُوداً أَوْ نَصارى » ( سوره بقره 111 هرگز به بهشت نمىرود جز كسى كه يهودى يا مسيحى باشد ) اين مطلب از امام باقر هم روايت شده است . مقصود يهوديان و مسيحيان با اينكه كافر بودند و تورات و انجيل را تحريف مىكردند ، خود را هم تزكيه مىكردند و از گناه پاك مىشمردند . از اينرو خداوند مىفرمايد : أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُزَكُّونَ أَنْفُسَهُمْ : اين سؤال براى اعلام است . يعنى داستان آنها را بدان كه چگونه خويشتن را ستايش و خود را به پاكى توصيف مىكنند و مىگويند ما پاكيم . ابن مسعود مىگويد : منظور اين است كه يكديگر را به پاكى مىستايند و علت اينكه « انفسهم » گفته شده اين است كه آنها بر يك دين هستند و مثل « نفس » واحد شمرده مىشوند . بَلِ اللَّهُ يُزَكِّي مَنْ يَشاءُ : اكنون بردّ ادعاى آنها مىپردازد و بيان مىكند كه تزكيه ، شان خداوند است و او هر كه را بخواهد از گناه پاك مىسازد . برخى گفته‌اند : منظور اين است كه خداوند عمل اشخاص را مىپذيرد و آنها را پاك مىسازد و لكن عمل يهود را نمىپذيرد و آنها را بكيفر مىرساند . وَ لا يُظْلَمُونَ فَتِيلًا : عذاب و عدم تزكيه آنها ظلم نيست و آنها از اين حيث به اندازه پشيزى هم ظلم نمىشوند . كلمهء فتيل بعنوان مثل به كار مىرود و در بارهء معناى آن اختلاف شده است . برخى گفته‌اند : فتيل آن چيزى است كه در شكاف هستهء خرما قرار دارد . اين قول از ابن عباس و مجاهد و عطا و قتاده است . حسن گويد : فتيل