الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

12

تفسير مجمع البيان (فارسى)

1 - مراد از كتاب اللَّه تورات است كه يهود را به آن دعوت كرده و ايشان آن دعوت را نپذيرفتند چون ميدانستند بواسطه وجود دلايل بر نبوت و صدق محمد ( ص ) در آن محكوم و مجاب خواهند شد ( از ابن عباس ) و اينكه گفته نصيبى از كتاب بايشان داده شده چون جز بعضى از تورات را نميدانستند . گفته شده كه مراد از كتاب قرآن است و يهود را به قرآن دعوت كرده زيرا چيزهايى از آن با تورات موافق است كه عبارت است از اركان شريعت و اصول ديانت و صفت پيغمبر ( ص ) كه بشارت آن در تورات هم آمده . لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ - سه احتمال در معنى اين كلام ميرود : 1 - ابى مسلم و جماعتى گويند يعنى : در نبوت محمد ( ص ) بين ايشان حكم نمايد . از ابن عباس روايت شده كه زن و مردى از اشراف يهود زنا كردند و حد آن در تورات سنگسار است ولى ايشان از سنگسار نمودن آن دو خوددارى داشتند براى اينكه از اشراف بودند و اميد داشتند كه قانون پيغمبر ( ص ) اجازهء رهايى و عدم رجم آنها باشد لذا حكم آن دو را نزد پيغمبر ( ص ) آوردند حضرت امر بسنگسارشان فرمود . نعمان و بحرى ( دو عالم يهود ) گفتند يا محمد حكم آنها رجم نيست . حضرت فرمود حكم بين ما و شما تورات باشد . آنان گفتند انصاف دادى . حضرت پرسيد كيست كه تورات را بهتر از همه بداند گفتند مردى يك چشم كه ساكن فدك است بنام ابن صوريا . او را خبر كردند تا بمدينه آمد جبرئيل او را براى پيغمبر وصف كرده بود . حضرت به او گفت تو ابن صوريا هستى ؟ گفت آرى - فرمود : تو اعلم يهودى ؟ گفت چنين مىپندارند . پيغمبر قسمتى از تورات را كه حكم رجم در آن بود بخواست و به وى گفت بخوان . ابن صوريا تورات را خواند و چون به آيه رجم رسيد دست بر آن نهاد و از آن بگذشت و ما بعدش را بخواند . ابن سلام گفت : يا رسول اللَّه از حكم رجم گذشت و برخاست و دست ابن صوريا را از آيه رجم برداشت و خود براى پيغمبر و يهود خواند كه زن و مرد همسردار اگر زنا كنند و بينه بر ايشان اقامه شود بايد سنگسار شوند و اگر زن آبستن است بايد صبر كرد تا بچه‌اش را به دنيا آرد حضرت امر فرمود تا دو نفر يهودى زنا كار رجم شدند .