الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

26

تفسير مجمع البيان (فارسى)

را در آنها مكرّر بيان كرده است . بعضى گفته‌اند « مثانى » در آيه كريمه : « وَ لَقَدْ آتَيْناكَ سَبْعاً مِنَ الْمَثانِي وَ الْقُرْآنَ الْعَظِيمَ » « 1 » آيات سوره حمد است و از ائمه ما عليهم السلام همين قول نقل شده است و حسن بصرى نيز بدان قائل است . 3 - مئون مئون ( صدها ) جمع مائة ( صد ) است و آن سوره‌هايى هستند كه در حدود 100 آيه دارند خواه چند آيه بيشتر و يا كمتر و آنها هفت سوره‌اند از سوره بنى اسرائيل تا سوره مؤمنون بعضى گفته‌اند سوره‌هاى پس از هفت سوره طولانى ( مئون ) اند و مثانى سوره‌هاى پس از آنها است كه آياتشان از مفصل‌ها ( سوره‌هاى كوچك آخر قرآن ) بيشتر ولى از صد كمتر است . 4 - مفصل مفصل ، سوره‌هاى كوچك پس از حم ها هستند تا آخر قرآن و علت اينكه به آنها مفصل گفته‌اند اينست كه فاصله بين سوره‌ها بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ زياد است . فن پنجم بيان مختصرى از علوم قرآن كه شرح و تفصيل آنها در كتابهاى ديگر ديده مىشود . يكى از آنها مسئله معجزه و خارق عادت بودن قرآن است كه دليل بر صدق رسول اكرم در ادعاى نبوّتش مىباشد . در اينكه قرآن از چه جهت معجزه بوده آيا از نظر فصاحت يا نظم و روش جالب و مخصوص و يا اينكه خداوند عرب را از معارضه با آن گرداند و آن قدرت علمى را كه مىتوانند مانند قرآن در نظم و فصاحت بياورند از آنان گرفت . تفصيل اين بحث را بايد در كتابهاى اصول عقائد ديد كه بزرگان از متكلمين در كتابهاى خود نوشته‌اند و مخصوصاً محقق بزرگوار سيد مرتضى در كتابش وجه اعجاز قرآن را با عاليترين بيان و تحقيقى واضح نموده است . بحث ديگر در اين است كه آيا دست تحريف در قرآن برده شده و آن را زياد

--> ( 1 ) آيه 87 از سوره حجر