محمد بن جرير الطبري (مترجم: جمعى از علماء در نيمه دوم قرن چهارم)
مقدمه 13
جامع البيان عن تأويل آي القرآن (تفسير طبرى) (فارسى)
چاپ متن نسخهء كتابخانهء سلطنتى نخستين قدم بسوى اين مقصد مقدّس است ، و ديگر بار تأكيد و تكرار مىكنم كه اين كتاب فقط و فقط متن فارسى نسخهء كتابخانهء سلطنتى است ، و تصحيح و تهذيب عبارات ، و بيان موارد اختلاف نسخ ، و تحقيقات تاريخى ، و جز اينها منظور نبوده است . با اين همه در سه مورد ، به اجبار ، در متن تصرفاتى روا داشتهام ، و در يك مورد به اختيار از نسخههاى ديگر جملاتى به ذيل صفحات نقل كردهام ، بدين روش : 1 - آنجا كه در نسخهء متن اشتباه كاتب مسلّم و قطعى است . درين مورد عبارت صحيح از نسخ ديگر به متن نقل شده ، و عبارت غلط از متن به حاشيه ، و نيز معلوم كردهام كه عبارت صحيح از چه نسخه گرفته شده است . ( ص 18 شمارهء 2 ) . 2 - آنجا كه جملهاى يا كلمهاى از قلم كاتب افتاده است . درين مورد عبارت سقط شده را از نسخهء ديگر انتخاب كردهام و ميان دو قلاب قرار دادهام ، و نيز نماياندهام كه آن جمله از چه نسخهاى به متن نقل شده است . ( ص 6 شمارهء 4 و 6 ) . 3 - آنجا كه روايت متن بر خلاف نسخهها و بر خلاف متون تاريخى است . در اين مورد نيز معلوم داشتهام كه وجه صحيح از چه نسخهاى گرفته شده و عبارت متن چه بوده است . ( ص 243 شمارهء 3 ) . در ضمن مقابله به نظر رسيد كه جاى جاى عبارت نسخ ديگر بر عبارت نسخهء متن برترى دارد ، و يا معنى را آشكاراتر مىسازد ، و يا متضمن لغتى بديع است در اين مورد به اختيار آن عبارت را در ذيل صفحات