ملاحظة : وَ أَسْمَاؤُهَا جَارِيةٌ عَلَى الْمَخْلُوقِينَ مِثْلُ السَّمِيعِ وَ الْبَصِير فهميده مىشود كه با تجلّى إسم السّميع و البصيرِ خداوند و جارى شدن آن در بندگان حقيقت شنوائى و بينائىِ انسانها انجام مىشود و نسبت به انجام دادن اعمال نيك و بد در حديث قُدسى اينطور آمده : إِنَّ رَسُولَ اللَّه ( صلّى الله عليهوآله ) كَانَ يرْوِى حَدِيثَهُ عَنِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ قَال : قَالَ اللَّهُ يا ابْنَ آدَمَ بِمَشِيتِى كُنْتَ أَنْتَ الَّذِى تَشَاءُ لِنَفْسِكَ مَا تَشَاءُ وَ بِإِرَادَتِى كُنْتَ أَنْتَ الَّذِى تُرِيدُ لِنَفْسِكَ مَا تُرِيدُ وَ بِفَضْلِ نِعْمَتِى عَلَيكَ قَوِيتَ عَلَى مَعْصِيتِى وَ بِقوّتى و عِصْمَتِى وَ عَافِيتِى أَدَّيتَ إِلَى فَرَائِضِى فَأَنَا أَوْلَى بِإِحْسَانِكَ مِنْكَ وَ أَنْتَ أَوْلَى بِذَنْبِكَ مِنِّى ( رسول خدا از خداوند اينطور براى ما آورده كه : اى فرزند آدم به خواست من تو داراى خواست شدى و به اراده من تو داراى اراده شدى و به فضل نعمت من بر معصيت كردن قوى شدى ، و به قوّت و عصمت و عافطت من واجبات را ميتوانى انجام دهى ، پس من - بخاطر قرار و تجلّىِ كمالاتم در تو - به حسناتِ تو سزاوارترم و تو - بخاطر سوء درون - به سيئات سزاوارتى ) « 1 » . در اين حديث مبارك انسان به مشيت و اراده پروردگار داراى مشيت و اراده شده و به قوّت الهى ميتواند اعمال را انجام دهد كه باز با ملاحظة روايات قبلى منظور آنست كه بوسيلة جارى شدن أسماء در خلق و مَجالى آفريدهها اين معنا محقّق مىشود ، يعنى تأثير غير مستقيمِ خداوند از مَجالى و مجراى أسماءش است و غير مستقيم بودنِ آن هم بخاطر اينست كه بعد از تجلّىِ إسم المُريد در بندگان ، همة تأثيرات هر چند به أسماء مُنتسب است امّا فاعل بالإراده و بالإختيار بودن انسان ، تأثيرات را بحسب ظاهر مستقيماً به عبد و غير مستقيم به أسماءِ الهى مُنتسب مىكند . امّا تأثير خداوند بدون اردة بندهاش اينچنين است كه در دعاى سمات گزيدهاى از آن آمده : تأثير مستقيم خداوند از مَجالىِ أسماء در موطن خلق در دعاى سمات « 2 » آنچه كه ديده مىشود تأثير مستقيم خداوند در اصل ايجاد از مجراى أسماست و براى أنبياء هم از مجراى أسماءست امّا در موطن و بستر خلق اتّفاق مىافتد از اين رو ابتداء در اين دعا تأثير اوّل مطرح مىشود و سخن عارف كامل آيةُ الله قاضى طباطبائى ( ره )

--> ( 1 ) - دعاى سمات از بهترين ادعيههائى است كه از امام باقر ( عليه السّلام ) با سند صحيح از وكيل دوّم حضرت حجّت ( صلوات الله و سلامه عليه ) يعنى محمد بن عثمان ( رضى الله عنه ) به ما رسيده و در ابتداى اين دعاى عظيم ، امام باقر ( سلام الله عليه ) مىفرمايد : اگر مردم ميدانستند آنچه ما از اين دعا ميدانيم كه چه حقايقى در آن نهفته و چقدر نزد خداوند اين دعا منزلت دارد و چقدر اجابت درخواست با خواندن اين دعا نزديك است و چقدر نزد خداوند ثواب و اجر براى خواندن اين دعا ذخيره شده هر آئينه براى طلب و پيدا كردن اين دعا مردم بر روى همديگر شمشير ميكشيدند ( بحار الانوار ، ج 87 ص 96 ) ( 2 ) - فَقَالَ لَهُ أَينَ أَنْتَ عَنِ الدُّعَاءِ السَّرِيعِ الْإِجَابَةِ فَقَالَ لَهُ الرَّجُلُ مَا هُوَ قَالَ قُلِ اللَّهُمَّ إِنِّى أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الْعَظِيمِ الْأَعْظَمِ الْأَجَلِّ الْأَكْرَمِ الْمَخْزُونِ الْمَكْنُونِ النُّورِ الْحَق ( الكافى ، ج 2 ، ص 582 ) وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الْمَخْزُونِ الْمَكْنُونِ عِنْدَكَ وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الْأَعْظَمِ الْأَعْظَمِ الْأَعْظَمِ الَّذِى إِذَا دُعِيتَ بِهِ أَجَبْت ( صدوق ، من لا يحضره الفقيه ، ج 2 ، ص 532 ) و . . .