جمعى از نويسندگان
360
مجموعه مقالات برگزيده كنگره بزرگداشت آيت الله سيد على آقا قاضى (ره) (فارسى)
درباره معرفى اين كتاب تفسيرى با ارزش بايد گفت كه علامه در تفسيرخود به تعداد زيادى از كتب تفسير ، حديث ، سيره ، تاريخ ، لغت و ديگر كتب استناد نموده است . در كل ، منابعى كه وى از آنها استفاده كرده بر دو نوع است : يكى كتب تفسيرى و ديگرى كتب غير تفسيرى . ( ر . ك : الاوسى ، 1381 ، صص 124 78 ) . اما روشى كه در الميزان به كار گرفته شده است مشهور به روش تفسيرى قرآن به قرآن است و دليل آن را نيز خود علامه استغناى قرآن از غير آن اعلام مى نمايد . البته ذكر اين نكته نيز لازم است كه در تفسير الميزان از روايات و احاديث نيز غفلت نشده است و همچنين پرداختن به مباحث علمى و فلسفى و استفاده از سياق در تفسير آيات و همچنين پرداختن به مسائل و مباحث ادبى عربى و بلاغى در تفسير الميزان قابل توجه است و همانطور كه گفته شد ، استفاده از منابع گسترده اعم از كتب تفسيرى و غير تفسيرى و منابع ديگر ، اين كتاب تفسير را آنچنان غنى نموده است كه ما مى توانيم عنوان يك تفسير جامع را بر آن اطلاق كنيم . چنان كه برخى از محققان علت نامگذارى اين كتاب تفسيرى را بنام « الميزان » نقل و نقد آراء و گفته هاى مفسّران ، در اين كتاب مى دانند . ( الاوسى ، 1381 ، ص 162 ) تفسير الميزان كه 8041 صفحه دارد تا كنون بارها به عربى ( تأليف اصلى ) و فارسى ( ترجمه ) به چاب رسيده است . شروع اين تفسير ، على الظاهر برمى گردد به آن زمان كه علامه در حوزه هاى علميه قم براى طلاب ، علوم دينى مى گفتند و تأليف آن از همان زمان ها آغاز گرديد . اولين مجلّد الميزان در سال 1357 ه . ق منتشر شد و در 23 ماه رمضان سال 1392 ه . ق علامه آخرين مجلد الميزان را به پايان رسانيد . ( الميزان ، ج 20 ، 398 ) 3 . تأثيرات علامه قاضى بر علامه طباطبايى و ارتباطات ميان ايشان همان گونه كه معلوم است و بر كسى پوشيده نيست ، علامه طباطبايى از جمله شاگردان بر جسته مكتب سيد على آقا قاضى تبريزى به شمار مى رود كه همواره از بعد اخلاقى و عرفانى و تربيتى علامه قاضى استفاده نموده اند و آن را در عرصه هاى مختلف زندگى خود به كار بسته اند . كمااينكه مى توان ادعا كرد ترقى و پيشرفت علامه طباطبايى در دست يا بى به درجان بالاى شناخت و معرفت نسبت به علوم مختلف ، مديون اين عالم وارسته و حكيم متأله كم نظير و يا بى نظير است .