جمعى از نويسندگان
228
مجموعه مقالات برگزيده كنگره بزرگداشت آيت الله سيد على آقا قاضى (ره) (فارسى)
نصب نمودند تا به وسيله آن سمت قبله مشخص و تشخيص خط نصف النهار براى تعيين ظهر به افق قم در هر روز معلوم شود . در فقه ، اصول و حديث هر چند تبحر استاد فقيد و فرزانه ى گرانقدر در فلسفه و عرفان يا تفسير و كلام بود ، اما اين عشق و شور ، وى را از پرداختن به فقه آل محمد ( ص ) غافل نساخت از اينرو ، دو دوره كامل خارج اصول را نزد مرحوم نائينى و مرحوم كمپانى - قدس سره - فرا گرفت و چنان تسلطى در اين عرصه ى علمى پيدا كرد كه حاشيه اى بر كفايهء الاصول مرحوم آخوند خراسانى نگاشت ايشان دربُعد روايى و حديث شناسى نيز صاحبنظر و داراى امتياز بود او هميشه علوم ناب را از چشمه ى پاك و زلال عصمت و طهارت جويا مى شد و در اين طريق نسبت به علوم حديث و درايه عنايت خاصى داشت . حواشى ايشان بر برخى از مجلدّات بحار الانوار مرحوم مجلسى قدس سره گوياى مماست و مطالعه پيگير علامه در روايات بود . از سفارشهاى خصوصى و عمومى ايشان به شاگردانشان و دوستان همراه ، مطالعه ى دوره كامل روايات بود . و ايشان خود با تشكيل مجالس درس حديث ، كمك شايانى به رونق و گسترش علم حديث و درايه مى كرد . استفاده ى وسيع و مناسب ايشان از روايات در تفسير الميزان بسيار چشمگير است . چرا كه نوع روايات تفسيرى از نظر تيزبين ايشان دور نمانده ، بلكه قسمتى از سعى مرحوم علامه حل مشكلات تفسير با استمداد از روايات بود و تمامى بحث مناسب اين پهنه را تحت عنوان « بحث روايى » گنجانده است . هجرت به قم فيض روح القدس بار ديگر مدد فرمود و نسيمى از رحمت بر گلزار وجود علامه نازل كرد ، هجرتى مبارك به شهرى مقدس و قيامى دوباره براى اقامت در قم . روشنايى روان و نورانيت دل ، دست آن فرزانه ى انديشمند را به سوى « چشمه ى نور » رساند و براى اين حركت ، مهر آفرين ، وى را در محضر قرآن نشاندند . چون قرآن را باز نمود اين آيه آمد « هنا لِكَ الوَلايَة لِلَّهِ الحقِّ هو خيرٌ ثواباً و خيرٌ عُقبا » « 1 » ( فرمانروايى از آن خداوند حق است ، اوست كه برترين پاداش و بهترين فرجام را داراست ) . گويى « پيام الهى » براى « قيام الهى » بود ؛ آن هم پس از يك دهه تشرف در نجف اشرف و يك دهه ماندن در گوشهى عزلت [ زادگاه خود تبريز ] .
--> ( 1 ) - سوره كهف / 44