جمعى از نويسندگان
13
مجموعه مقالات برگزيده كنگره بزرگداشت آيت الله سيد على آقا قاضى (ره) (فارسى)
فلسفه توسط آقاميرزاعلى اكبر حكيم يزدى تدريس مى شد . امام خمينى قدس سره مىفرمايد : زمانى كه حوزه تأسيس شد يكى از مقدسين گفته بود كه ببين كار اسلام به كجا رسيده كه در خانه آقاميرزاعلى اكبر باز شده است . وقتى اين حكيم بزرگ رحلت كرد ، با وجود اين كه وى از اكابر و افاضل حوزه و فردى متقى بود ، شخصى بالاى منبر در وصف وى گفت كه من خود ديدم كه او قرآن مىخواند . بنابراين ، هركس كه فلسفه تدريس مىكرد ، محكوم به كفر مىشد » ( ايزدپور ، محمدرضا ، 1384 ش ) و اين روند تا زمان علامه طباطبايى و حضرت امام خمينى ( ره ) نيز ادامه داشت . « آيت الله قاضى طى سه دوره اخلاق و عرفان اسلامى را با كلام نافذ و عمل صالح خويش تدريس فرمودند و در هر دوره شاگردانى پرورش دادند كه هر كدام آنها از بزرگان وادى عرفان و اخلاق محسوب مىشوند ، و البته فقط نام تعدادى از آنها بر ما معلوم هست و اينكه ايشان در حقيقت چه كسانى را تا قله عرفان بالا كشيده و از شراب گواراى معرفت بر كامشان ريختند به صورت كامل و دقيق آشكار نيست فقط به اختصار به تعدادى از آنها كه مبرز و شناخته شده هستند ، اشاره مىشود : آيت الله شيخ محمد تقى آملى ، آيت الله سيد محمدحسين طباطبايى ، آيت الله سيد محمد حسن طباطبايى ، آيت الله محمد تقى بهجت فومنى ، حاج سيد هاشم حداد و . . . » ( هيات تحريريه موسسه فرهنگى مطالعاتى شمس الشموس ، عطش ، پاييز 83 ، ص 10 ) « علامه طباطبايى از جمله شاگردان برجستهاى است كه آيت الله سيد على قاضى ( ره ) در طول دوران تدريس خود در نجف اشرف تربيت نمودهاند . البته آيت الله قاضى تفسير قرآن به قرآن را به علامه طباطبايى آموزش دادهاند نه فلسفه را . - استاد بزرگوار علامه طباطبايى در علم فلسفه آقا سيدحسين بادكوبى بود - اما چون مباحث فلسفى نيز در خود قرآن به وفور موجود است ديدگاه فلسفى را در وى مستحكمتر ساخت . » ( مصاحبه نگارندگان مقاله با سيد محمد الهى ، 1391 ش ) در اين مقاله سعى شده است كه نقش استاد علامه طباطبايى يكى از شاگردان مبرز آيت الله قاضى در احياى حكمت و فلسفه در حوزه علميه قم مورد بررسى قرار گيرد . روش تحقيق : روش تحقيق و تفحص در اين مقاله به شيوه كتابخانه اى و مصاحبه اى است . نتايج و بحث : به طور كلى زندگى علامه طباطبايى ( ره ) را مىتوان به چهار دوره تقسيم كرد :