الشيخ محمد علي اسماعيل پور القمشه‌اى

30

مناسك حج (1415هـ)

را بدهد كه در واقع بدهكار شخص وكيل كننده است ، حج بر او واجب مىشود . البته در صورتى كه قرض كردن از طرف او براى اين شخص مشقّت و مهانتى نداشته باشد و گرنه واجب نيست قرض كند و بنابراين حج بر او واجب نمىشود . و نيز اگر بگويد بر ذمّه خودت قرض كن بعد من دين تو را اداء خواهم كرد حج بر او واجب نمىشود . مسئله 52 : ظاهر اين است كه پول قربانى نيز بر باذل يعنى دهنده است پس اگر مصارف حج را داد و پول قربانى را نداد حج بر گيرنده واجب نمىشود ، مگر در صورتى كه خود توانايى خريد آن را از مال خود داشته باشد ، بلى اگر پرداخت پول قربانى موجب ناراحتى مالى او شود قبول بر او واجب نخواهد بود . و امّا كفّارات پس ظاهر اين است كه بر گيرنده واجب باشد نه بر دهنده . مسئله 53 : حج بذلى يعنى حجى كه انسان با پول ديگرى كه به او داده بجا آورد ، كفايت از حَجّةالإسلام مىكند . و اگر گيرنده پس از اين حج ، خودش مستطيع شد ديگر حجّى بر او واجب نخواهد شد . مسئله 54 : بعضى گفته اند با بذل ( بخشنده ) مال