الشيخ محمد علي اسماعيل پور القمشه‌اى

86

الدلائل الظاهرات (استفتائات واستدلالات)

فروشنده يك هفدهم پول زمين را طلبكار است يا همان ده هزار تومان را . جواب : چون خريدار و فروشنده بعد از علم به اينكه اين معامله اين مشكل را دارد راضى شده‌اند به اينكه بماند تا مشكل بر طرف شود فروشنده هم به همان مبلغ راضى بوده فعلًا به غير از ده هزار تومان باقيمانده قيمت چيز ديگرى طلبكار نيست اگر چه هر يك از اين دو مىتوانستند بواسطه عيبى كه اين زمين از نظر انتقال محضرى داشته معامله را فسخ كنند و يا خريدار تفاوت قيمت را كه ارش مىگويند حساب كند و بگيرد و يا خريدار معامله را فسخ كند و با قيمت جديدى معامله كند ولى چون خيار كه فورى بوده اعمال نكرده‌اند و به وضع موجود آن راضى شده‌اند به همين طور كه معامله واقع شده بايد عمل كنند ولى بهتر است كه چون ارزش پول در اين مدت 12 سال پايين آمده در مقدارى كه پول ارزان شده و تفاوت پيدا كرده با همديگر مصالحه كنند . خيارات - شركت - اجاره شفعه سؤال 184 . شخصى چيزى را مىفروشد مثل خانه و مقدارى از پول آن را مىگيرد و بقيه را قرار مىگذارند كه تا مشترى ندهد سند را در محضر رسمى امضا نكند . بدهكار بقيه پول را نداده و دلال مال را از طرف او به ديگرى مىفروشد و پول آن را مىگيرد بعد مشترى اول مىميرد آيا مشترى اول مىتواند بقيه پول را از مشترى دوم مطالبه كند يا خير ؟ و آيا مىتواند معامله را از اصل به هم بزند يا خير ؟ جواب : در فرض مسأله فروشنده اول شرط خيار كرده مگر در صورتى كه تمام مبلغ ثمن را دريافت كند و همچنين است اگر بناى معامله بر اين وجه باشد و كسى كه خريدار اول است حق ندارد در مدت خيار جنس را به ديگرى بفروشد يا تصرف ناقل ديگرى در آن بنمايد بنابراين فروشنده اول مىتواند معامله را به هم بزند و يا وجهى بگيرد كه به اندازه تتمه پول مالش باشد يا زيادتر يا كمتر و معامله را براى ديگرى امضا نمايد و