خمس آن را بايد بدهد يا تا خيار نگذرد ملكيت متزلزل خمس ندارد ؟ جواب : ملك متزلزل خمس ندارد ولى اگر از فوايد آن چيزى به دست آيد و از مؤونه سال زياد بيايد خمس آن را بايد بدهند چون ملك نسبت به آن فوايد متزلزل نيست « 1 » . سؤال 117 . در بيع معاطات اگر با پول خمس نداده چيزى بخرند آيا بيع صحيح است يا خير ؟ و آيا فرقى هست بين اين كه خمس بر ذمه باشد يا به نحو مشاع در مال به نحو كلى در معين يا خير ؟ جواب : اگر با عين پول خمس نداده چيزى بخرند بيع صحيح نيست و در معاطاة قهراً معامله با عين خواهد بود . زكات و زكات فطره مسأله 118 . مقدار نصاب زكات پنج وسق است ؛ و هر وسق شصت صاع است ؛ و هر صاع نه رطل عراقى و شش رطل مدنى ؛ مقدار صاع چهار مد است ؛ و مد دو رطل و ربع رطل است به رطل عراقى ؛ و هر رطل عراقى صد و سى درهم است ، كه عبارت است از نود و يك مثقال شرعى ، كه مطابق است با شصت و هشت مثقال و ربع مثقال صيرفى ؛ و هر مثقال صيرفى 24 نخود است ، و هر مثقال شرعى 18 نخود است . بنابراين حساب را از مثقال شروع مىكنيم تا حساب دقيق با من شاه و تبريز معلوم شود و مىگوييم : هر رطل عراقى مساوى است با 91 مثقال شرعى 1638 نخود / 18 نخود * 91 مثقال شرعى 25 / 68 مثقال صيرفى / 24 نخود 1638

--> ( 1 ) المسألة فى كتاب العروة و توجد أدلتها فى الشروح و تعرضنا للتعليقات فى كتاب التعليقات .