الشيخ محمد علي اسماعيل پور القمشه‌اى

212

الدلائل الظاهرات (استفتائات واستدلالات)

اول ديه ندارد مثل موردى است كه سنگها تمام شده « 1 » و هنوز مرجوم نمرده است كه به مقتضاى نص بايد دوباره سنگ بياورند و بزنند . ج - از جواب ب معلوم شد كه اصلًا ديه ندارد . سؤال 410 . چنانچه تعزير علاوه بر تازيانه مصاديق ديگرى داشته باشد ( مانند : حبس ، جزاى نقدى ، تراشيدن سر ، چرخاندن در شهر ، لغو جواز كسب ، ابطال گواهينامه رانندگى ، محروميت از مشاغل دولتى ، ثبت سوء سابقه و . . . ) بفرماييد : الف - آيا تعبير « التعزير دون الحد » فقط در خصوص تازيانه رعايت مىشود يا شامل ديگر موارد مذكور نيز مىشود ؟ ب - در صورت شمول به موارد ديگر ، ملاك « دون الحد » چه مىباشد ؟ جواب : الف - تعزير در مواردى كه دليل خاص نداشته باشيم بر تازيانه به غير آن هم به نظر حاكم كه گاهى موارد مذكوره در سؤال را شامل است جايز است ولى جزاى نقدى در بسيارى از جاها تعزير نيست . و جاهايى كه براى دهنده مشقت دارد هم از مصاديق

--> ( 1 ) و النص الدال عليه قد ورد فى الوسائل ، باب 16 من حد الزناء ، ح 5 و هو صحيح ابى مريم ففى الحديث ثم قاموا لايدرون أبعيدون حجارتهم أو يرمون بحجارة غيرها فقالوا يا قنبر اخبره انا قد رميناه بحجارتنا و بها رمق كيف نصنع فقال : عودوا فى حجارتكم فعادوا حتى قضت فقالوا قد ماتت فكيف نصنع بها الخ . فإن هذه الفقرات بوضوح يدل على ان مجرد الرجم لايكفى بل لابد من انجراره الى الموت . و ظاهر روايات اخر كون الرجم للموت خبر محمد بن موسى بن عبدالله باب 35 حد الزناء ح 1 لأنه عاين الموت يعينه . باب 3 حد اللواط ح 5 فارجموه و لا تستحيون بناء على استحال كونه بمعنى ما فى الآية يذبحون ابنائهم و يستحون نسائهم فمعناه اقتلوه و اما بمعنى « ان الله لايستحيى ان يضرب مثلًا » فمعناه عدم الحياء منه . باب 14 حدالزناء ح 1 - 3 موثقة ابى بصير و سماعة . باب 19 حد الزنا ح 8 الا انه اعظم ذنباً بعد فرض مسلمية قتل الزانى بذات محرم . 1 / 1 حد الزنا : الرجم حد الله اكبر . 5 / 14 حد الزناء فرموها حتى ماتت . فان هذه الاخبار مع ضم كلمات الفقهاء تدل على ذلك .