الشيخ محمد علي اسماعيل پور القمشه‌اى

119

الدلائل الظاهرات (استفتائات واستدلالات)

سؤال 253 . آيا زنى كه صيغه شده به تمام مدت وفا نكند از روى اختيار و يا حائض يا مريض شود و يا ظالمى او را منع كند ، از مهرش چيزى كم مىشود يا خير ؟ جواب : « 1 » زن در نكاح غير دائم اگر مقدارى از مدت را كه معمولًا بايد در اختيار زوج باشد عمداً كم بگذارد به اندازه آن به نسبت از مهر كم مىشود ولى در حال حيض اگر باشد وطى او حرام است و ايام عادت مستثنى است و اظهر آن است كه از استمتاعات ديگر غير از وطى نمىتواند جلوگيرى كند و اگر كرد از مهرش به نسبت كم مىشود ولى حال مرض و منع ظالم بعضى گفته‌اند از مهر چيزى كم نمىشود و يا اشكال كرده‌اند ولى ظاهر آن است كه در حال مرض اگر مدت معتنىبه باشد و يا همه وقت باشد نيز از مهر به نسبت نقص كم مىشود و اگر زن خود را در اختيار مرد قرار دهد نيز اگر استمتاع ممكن نيست همين طور است و همين طور است در حال منع ظالم زن را از تسليم شدن به مرد و اگر زن در اختيار باشد ولى در بعض استمتاعات معتنىبه مثل وطى نيز مدتى ممنوع باشد از مهر او نسبت كم مىشود . مسأله 254 . لو لم‌تتمكن الزوجة فى العقد المنقطع اصلًا سقط تمام المهر و ان تمكن فى بعض المدة دون بعض سقط المهر بنسبته ان نصفا فنصف و ان ثلثا فثلث و هكذا . و المصرح بسقوط تمام المهر به ترك التمكين فى تمام المدة الشهيد ( قده ) فى الشرح اللمعة و صاحب الرياض و لم أر التصريح به من غيرهما و ان تعرض الجل لسقوط بعض المهر بعدم تمكين بعض المدة و ما ذكراه هو الظاهر من قوله ( ع ) فى الصحيح

--> ( 1 ) تفصيل دليل هذه المسألة فى الجواهر ( ج 30 ، ص 168 . . . ) فى شرحنا فى النكاح مفصلًا . و خلاصة الكلام ان ما اخترناه مقتضى كونهنّ مستأجرات بحسب النصوص و لا فرق بين عدم تحقق عوض المهر بين الاختيار و الاضطرار .