الشيخ علي المشكيني
154
گفتارها و نوشتارها در نشريات و مقدمه كتاب ها (فارسى)
و آخرين فرد امام است كه او مىرود به عالم برزخ . وقتى رفت در عالم برزخ مىگويد الحمد للَّههيچ كس ديگر در اين خاك نمانده ، همه رفتند . اطلاع داده مىشود در عالم برزخ و برزخ خاتمه پيدا مىكند . حال اين برزخ كه ديگر تمام شد ، بشر كه تمام شد ، كى قيامت مىشود و آن برزخىها سه قسمتاند بر طبق آيات و روايات : يك عدهاى از برزخىها به محض آن كه مردند زندهاند و متنعم ؛ يك عدهاى از برزخىها به محض اين كه مردند زندهاند و معذب ( در عذاب ) ؛ يك عدهاى از آنها به محض اين كه مردند ، مثل اين است كه توى خواب فرو رفتند . يك دفعه چشم باز مىكنند مىبينند قيامت است ، برزخ براى آنها عالم سبات است كه در سورهء عم هم دارد كه : « وَ جَعَلْنَا نَوْمَكُمْ سُبَاتاً » ؛ « 1 » و خواب شما را [ مايه ] آسايش گردانيديم . عالم سِبات است ؛ يعنى عالم خواب است ؛ عالم بيهوشى است : كما تنامون تموتون و كما تستيقظون تبعثون ؛ « 2 » همچنان كه به خواب رويد ، مىميريد ، و همچنان كه بيدار شويد ، در قيامت زنده شويد . پيغمبر مىفرمايد : كه هم چنان كه خوابتان مىبرد ، مرگتان مىبرد و همچنان كه بيدار مىشويد ، به عالم قيامت مىآييد و مبعوث مىشويد ؛ يعنى اين وسط بر شما عالم سبات است ؛ عالم خواب است . و اين براى اكثريت امت ، كسانى كه ايمان خالص دارند ، زنده و متنعماند . و از اين رو ، در قرآن هم كسانى كه جهاد كردهاند و شهيد شدند ، آنها را مىگويد : « وَ لَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِى سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتاً بَلْ أَحْيَاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ » ؛ « 3 » هرگز كسانى را كه در راه خدا كشته شدهاند ، مرده مپندار ، بلكه زندهاند كه نزد پروردگارشان روزى داده مىشوند .
--> ( 1 ) سورهء نبأ ، آيهء 9 . ( 2 ) الوافى ، ج 25 ، ص 598 . ( 3 ) سورهء آلعمران ، آيهء 169 .