همه را نمىگويد در عالم احيا هستند و براى فرعون و امثال فرعون مىگويد كه : « النَّارُ يُعْرَضُونَ عَلَيْهَا غُدُوّاً وَ عَشِيّاً » ؛ « 1 » [ اينك هر ] صبح و شام بر آتش عرضه مىشوند . فرعونيان شبانه روز آن‌جا معذب‌اند ؛ مثلًا پس عذاب براى آن كه ايمانشان درجه بالا ، كفرشان درجه بالا ، اين‌ها آن‌جا معذب‌اند و منعم . اما آدم‌هاى متعارف و متوسط خوابيدند ، رفتند يك وقت بيدار مىشوند : « كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا إِلَّا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا » ؛ « 2 » روزى كه آن را مىبينند ، گويى كه آنان جز شبى يا روزى درنگ نكرده‌اند . خيال مىكنند كه از صبح تا ظهر خوابيده‌اند يا از ظهر تا غروب . اين جورى حساب مىكنند . پس يك عده از برزخىها اين جورند . اين عالم برزخ است و حساب‌هايى دارد در آن‌جا . و آن‌جا غالب مثالى دارد ؛ رفاقت‌ها دارد ؛ دوستىها دارد ؛ دشمنىها دارد و تفصيلاتى در آن‌جا دارد . « وَ نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِى » ؛ « 3 » و از روح خود در آن دميدم . حقيقت روح را دوستان تا به حال كسى پيدا نكرده و دنياى متمدن محقق و پژوهشگرى كه ادعا مىكند ما پروتونس را مىتوانيم تحقيق كنيم و پيدا كنيم ، هم در اين دنيا در برابر كشف اين حقيقت موجود اقرار دارند كه عاجزند . ما مىدانيم يك موجودى است با اين بدن ملموس ما با اين موجود خارجى آن موجود گاهى تماس مىگيرد و گاهى تماسش را قطع مىكند ، هر وقت تماس گرفت ، ياخته‌هاى اين بدن حركت مىكند ، ياخته اين بدن شروع به فعاليت مىكند . و اگر آن موجود از اين بدن دست كشيد ، حتى آن ياخته‌ها و سلول‌هاى بدن هم از بين مىرود . يك آدم زنده‌اى كه دارد حرف مىزند ، تمام ياخته‌ها زنده است ، برق بهش وصل مىكنند مىميرد . پس از مرگش ديگر هيچ حركتى ندارد .

--> ( 1 ) سورهء غافر ، آيهء 46 . ( 2 ) سورهء نازعات ، آيهء 46 . ( 3 ) سورهء حجر ، آيهء 29 .