لحاظ بيان فرق ميان معتقدات تسنّن و تشيّع است و اينها همه صحيح است . ولى از آيات قرآن مجيد ، اصول پنج‌گانه عام ، به صورت ديگرى استفاده مىشود . بدين معنا كه پنج اصل از اصول معتقدات اسلامى ، پايه و اساس و بنيان اصلى و ركن ركين دين است و بايد آنها به عنوان اصول عقايد معرّفى شود و بقيهء معتقدات ، اعم از واجب و مستحب ، فروعِ آن اصول ناميده شود و آنها عبارت‌اند از : توحيد ، فرشتگان ، كتاب‌هاى آسمانى ، رسالت و امامت و معاد . و مراد از توحيد ، اعتقادِ جازم به وحدانيّت مبدأ واجب الوجود ، خالق اشيا و آفرينندهء جهان هستى است . و مراد از فرشتگان ، اعتقاد به وجود آنها و اين كه آنان وسائطِ فيض الهى در ادارهء جهان هستى و پياده كنندگان ارادهء تكوينى و تشريعى اويند و كسى كه آنها را نشناسد ، در حقيقت به مظاهر جمال و جلال او جاهل مانده است ؛ زيرا آنها متصدّيان امور عالم‌اند و آنهايند كه پايه‌هاى توحيد و روشن كنندگان شئون ربوبيت و مقامات و مناصب مختلف خدايند و گويى جريان نظم و تدبير عالم به وسيلهء مجموع آنان صورت مىگيرد . ميان آنها و خداوند فرقى نيست و مىتوان اين جريان عظيم را به آنان و خدايشان نسبت داد ؛ چرا كه مجموع اراده‌هاى آنان ، عين مشيت تكوينى خداست ، هر چند همهء وجود آنها ، چه رسد به ارادهء آنها از خدا سر چشمه گرفته و به سوى او باز خواهد گشت و در دعاى رجبيه دارد : لا فرق بينك و بينها إلّاأنّهم عبادك و خلقك فتقها و رتقها بيدك ، بدئها منك و عودها إليك . و مراد از كتاب‌هاى آسمانى ، اعتقاد به نزول آنها از جانب خداوند به پيامبران الهى است ؛ هر چند تعداد همهء كتب براى ما مجهول است و قدر متيقّن ، پنج كتاب از آنها كتاب دين و شريعت است كه بر پنج پيامبر اولوا العزم نازل شده است : كتاب نوح پيامبر و ابراهيم خليل - كه اين دو كتاب فعلًا در دست بشر نيست - و كتاب تورات و انجيل - كه اكنون در دست يهود و نصارى است - با كمال تأسّف ، هر دو كتاب از پيش از اسلام به وسيلهء گروهى از علما و حافظان آنها - كه از پيروان خود آن كتاب بودند -