تفسير : وَأَذِّن فِى النَّاسِ بِالْحَجِّ يَأْتُوكَ رِجَالًا وَعَلَى كُلِّ ضَامِرٍ يَأْتِينَ مِن كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ يعنى : اى ابراهيم ، در ميان مردم حج خانهء كعبه را اعلان كن - وجوب مؤكّد آن را با شرايطى خاص براى كسانى كه توان آمدن داشته باشند ابلاغ نما ، تا به سوى تو در حالى كه پياده‌اند يا سوار بر شترانى كه از راه‌هاى دور و دراز مىآيند و دورى راه آنها را لاغر نموده رو آورند . اين آيه اخبار از غيب در آينده است براى ابراهيم كه در عصر او جز اندكى قاصد حج نبود . و اشاره به اين است كه در آيندهء زمان از نقاط مختلف اين كره سيل جمعيت و انبوه بى حد و حصر مردم به سوى آن روانه خواهد شد خاصه در عصرى كه مهدى موعود ( عج ) ظهور كند و شريعت اسلام را در ميان جهانيان پياده نمايد . لِيَشْهَدُوا مَنَافِعَ لَهُمْ يعنى : مردم را به حج دعوت كن تا منافع و سودهايى كه در اين سفر دارند مشاهده كنند . يعنى منافع دنيوى خود را ، زيرا چه نفعى بالاتر از اين است كه پيروان شرع حقّى مانند مسلمين از مناطق و امكنهء مختلف با اختلاف در رنگ و زبان و عادات و رسوم زندگى در محلى گرد آيند و زير چتر كلمهء توحيد و وحدت دين و شريعت و كتاب ، با هم معارفه نمايند و هر يك از آداب و رسوم نيك ديگرى چيزى فرا گيرد و در حل مشكلات فردى و اجتماعى خويش تبادل نظر نمايند و مقدمات استفادهء متقابل از يكديگر را فراهم آورند و رفته رفته مسلمين جهان با هم مرتبط شوند و قدرتى غير قابل شكست تشكيل دهند . و منافع اخروى نيز بى حد و حصر است ، زيرا اعمال حج و مناسك آن همه عبادت الهى و قرب‌آور و داراى پاداش اخروى خاص است از احرام و تلبيه و حضور در صحنهء عرفات و مشعر و منى و قربانى و طواف و سعى و غيره از امور معنوى كه مهمان‌هاى دعوت شدهء خداوند همه را مىبينند و با تمام وجود لمس مىكنند . وَيَذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ فِى أَيَّامٍ مَعْلُومَاتٍ عَلَى مَا رَزَقَهُم مِن بَهِيمَةِ الْأَنْعَامِ فَكُلُوا مِنْهَا وَأَطْعِمُوا