خطبات و بيانات احاديث مأثوره بسيارى كه از معصومين - عليهم‌السّلام - رسيده ، موافقند و يا لااقل مخالفتى ندارند و در موارد بسيارى مضامين آيات ، تكيه‌گاه بيانات دعاها مىباشد . اين معانى نيز مىتواند سبب صحّت متون دعاهاى بىسند باشد . پاسخ سوّم : ما كسانى هم چون سيّد بن طاووس كه در اثر غور در بيانات اهل عصمت - عليهم‌السّلام - آشنايى كامل با بيانات آن‌ها - عليهم‌السّلام - از طُرق مختلفه دارند و چنين افرادى مضامين اين دعاها را پذيرفته‌اند و به همين جهت است كه اين ادعيه را در كتاب‌هاى خود ، به عنوان دعاء از معصوم - عليهم‌السّلام - يادآور شده‌اند . پاسخ چهارم : اين دعاها ، هرگز كمتر از احاديث فقهى استحبابى و اخلاقى و غيره نيستند كه عدّه‌اى از مراجع و فقهاى عاليقدر با تمسّك به احاديث « مَنْ بَلَغَ » ، فتواى به استحباب و يا عمل به آن‌ها داده‌اند . « 1 » و امّا از اشكال چهارم كه در زمان ما به آن دامن زده شده ، مطلبى است غير قابل قبول ؛ زيرا اوّلًا بسيارند دعاهايى كه صلوات ندارند و مضامين آن‌ها موافق با كتاب و سنّت نبوى - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - موافق است و يا لااقل مخالف با آن دو نمىباشد . ثانياً همان طورى كه در احاديث به ذكر صلوات در اوّل يا در اوّل و آخر دعا براى استجابت آن « 2 » سفارش شده است ، نسبت به حمد و ثناى الهى در ابتداى دعاها نيز سفارش شده « 3 » ، امّا خود معصومين - عليهم‌السّلام - در بسيارى از دعاها ، فقط به توصيه دوّم عمل نموده‌اند ، اگر چه دعا از توصيه اوّل خالى باشد . و ثالثاً اين كتاب صحيفه‌ى سجّاديه - عليه‌السّلام - است كه هيچ كسى از نظر سند در آن اشكال ننموده و در عين حال قريب هشت دعاى آن صلوات ندارد . لزوم توجه طالبان علوم دينى به كسب معارف اسلامى غير از فقه و اصول سزاوار است آنان كه در حوزه‌هاى علميّه تحصيل مىكنند ، تنها فقه و اصول و

--> ( 1 ) . براى توضيح بيشتر به مقدّمه‌ى كتاب فلاح السّائل ، ص 9 - 13 رجوع شود . ( 2 ) . وسائل الشيعه ، ج 4 ، ص 135 ، باب 36 . ( 3 ) . وسائل الشيعه ، ج 4 ، ص 126 ، باب 31 .