با اين گونه بيانات بفهمانند اين وجودهاى شريف ، به دليل بهترين خلق بودنشان است كه آن گونه معرّفى شده‌اند ، و اللَّه يعلم حقيقة المعنى . شايسته است در آخر نكات دعاهاى شب و روز بيست و سوم ماه مبارك رمضان ، دو روايتى كه در فضيلت خواندن سوره‌ى قدر در تمام ماه رمضان و به خصوص شب بيست و سوم ذكر شده ، يادآور شويم . در حديث اوّل آمده است : « إِذا أَتى شَهْرُ رَمَضانَ فَاقْرَأْ كُلَّ لَيْلَةٍ إِنّا أَنْزَلْناهُ فِى لَيْلَةِ الْقَدْرِ أَلْفَ مَرَّةٍ ؛ فَإِذا أَتَتْ لَيْلُ ثَلاثٍ وَ عِشْرينَ فَاشْدُدْ قَلْبَكَ ، وَ افْتَحْ أُذُنَيْكَ لِسِماعِ الْعَجآئِبِ مِمّا تَرى . » « 1 » هنگامى كه ماه رمضان فرا رسيد ، در هر شب هزار بار سوره‌ى « انا انزلناه فى ليلة القدر » را بخوان و هنگامى كه شب بيست و سوّم رسيد ، دلت را استوار دار و گوش‌هايت را براى شنيدن شگفتىهايى كه مشاهده مىنمايى ، بگشا . شايد مراد از محكم نمودن قلب و گشودن گوش ، همان جهتى باشد كه ذيل حديث بدان اشاره شده و منظور از « فاشدد قلبك » ، همان قلب گوشتى باشد كه طاقت شنيدن عجايب را ندارد و مراد از شنيدن و ديدن ، شنيدن و ديدن باطنى و يا مثالى باشد و منظور از شنيدن و ديدن عجايب ، همان تَنَزَّلُ الْمَلائِكَةُ وَ الرُّوحُ فِيها بِإِذْنِ رَبِّهِمْ مِنْ كُلِّ أَمْرٍ « 2 » ؛ ( در آن شب ، فرشتگان و روح به اذن پروردگارشان براى [ تدبير ] تمام امور فرود مىآيند . ) امور عالم به طور كلّى باشد كه شخص خواننده آن سوره با ديده‌ى دل ، نزول ملايكه و گفتگوى آنان را مشاهده كند و ممكن است چنان كه آمادگى براى ديدن و شنيدن آن‌ها را به خود ندهد ، قلبش از كار بيفتد و ممكن است مراد از سماع عجايب از ديدنىها ، همان ديدن و شنيدن خواننده مقدّرات ليلة القدر خودش باشد . نيز ممكن است مراد از : « فَاشْدُدْ قَلْبَكَ » اين باشد كه : باطن و دلت را آماده كن تا مظاهر عالم عجايب را بشنوى و همه را در ذكر و تسبيح و تقديس و تحميد الهى ببينى

--> ( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 64 . ( 2 ) . سوره‌ى قدر ، آيه‌ى 4 .