و لفظ ربّ پيش از « الْملائكة و الرّوح » در دعا براى اين باشد كه تمام نظر خواننده به مدبّر ملايكه و روح ( به هر معنايى كه تفسير شده ) « 1 » در آن شب باشد نه خود ملايكه و روح و شاهد بر اين بيان ، لفظ « إِذْنِ » در آيه‌ى فوق است كه پيش از « رَبِّ » ذكر شده است . ( 537 ) « سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَبُّ الرُّوحِ وَ الْعَرْشِ ! » « 2 » بسيار پاكيزه و منزّه [ از هر عيب و نقص ] است پروردگار روح و عرش ! ممكن است اين بخش كه نيز با ذكر « رَبّ » آمده ، اشاره به مظاهر مجرّده و ماديّه انسان و غير آن باشد ، زيرا همه مخلوق الهى و عرش الهى به حساب مىآيند ، رسول اللَّه - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - با اين گونه بيان مىخواهد بفهماند تدبير ارواح چهارگانه‌ى انسان و عالم مادّى او و ساير موجودات ، به دست با كفايت حضرت حقّ سبحانه مىباشد ولى خود او سبحانه منزّه از هر نقص كه آنان كه به حساب خلقى دارند بوده و هست : « سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ » ؛ از اين رو باز مىفرمايد : ( 538 ) « سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَبُّ السَّماواتِ وَ الْأَرَضِينَ ! سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَبُّ الْبِحارِ وَ الْجِبالِ ! » « 3 » بسيار پاكيزه و منزّه است پروردگار آسمان‌ها و زمين‌ها ! بسيار پاكيزه و منزّه است پروردگار درياها و كوه‌ها !

--> ( 1 ) . به روايات بصائر در توضيح روح شهوت و روح ايمان رجوع شود . ر . ك : بصائرالدرجات ، ص 467 ، باب 14 . ( 2 ) . اقبال الاعمال ، ص 208 . ( 3 ) . همان .