و پندارهاى برخاستهء از قلبهاى ايشان ، از حقيقت مرگ و واقعيت زندگى غافل مىمانند ، و پيوسته آن را از ذهن خود دور نگاه مىدارند و مىپرسند : آن چه وقت است ؟ يَسْئَلُونَ أَيَّانَ يَوْمُ الدِّينِ « مىپرسند كه : روز جزا چه وقت است ؟ » آن را مستبعد مىدانند يا مورد استهزا قرار مىدهند ، و در نتيجه آن را به صورت جدّى در نظر نمىگيرند ، و شايد براى آن بوده باشد كه در انديشه‌هاى غفلت انگيز غرق شده‌اند . [ 13 ] و آن بدون شك خواهد آمد ، و چون آمد ، و چون چنين است ، بر ما واجب است كه خود را آمادهء براى رو به رو شدن با آن سازيم ، از آن جهت كه بسيار هراسناك است . مگر نه چنان است كه آن كس كه بر زين زمان سوار است ، اگر هم ايستاده باشد باز زمان او را خواهد برد ؟ آيا چنان نيست كه « هر چه چشم داشتنى است درآيد ، و هر چه درآمدنى است نزديك است » « 5 » كه امير المؤمنين عليه السلام چنين گفته است ؟ از شتاب ورزيدن براى روز جزا چه مىخواهند ، آيا براى آتشى كه بدنهاشان را مىسوزاند اين اندازه شتابزده شده‌اند ؟ يَوْمَ هُمْ عَلَى النَّارِ يُفْتَنُونَ « آن روز است كه ايشان را با آتش مىآزمايند . » به همان گونه كه طلا را براى آزمايش بر آتش عرضه مىدارند ، و چنان مىنمايد كه كافران را نخست بر جهنم عرضه مىدارند ، و پس از آن است كه در آنشان مىاندازند ، و شايد اين براى آن است كه حكم جاودانگى ايشان در آتش را برايشان بخوانند ، به همان گونه كه براى محكوم به مرگ حكم و خصوصيات آن پيش از اجرا كردن اين حكم مرگ خوانده مىشود . [ 14 ] در اين لحظهء هولناك ، پاسخ پرسشى از ايشان كه به عنوان استهزا

--> ( 5 ) - نهج البلاغة ، خطبهء 103 .