در روز قيامت كه پرده‌ها كنار رود و حقايق آشكار گردد ، تو در مىيابى كه باطل تو را واگذاشته و در آن روز هيچ سودى به حال تو ندارد - چنين است حال تو و باطل در دنيا . ولى اهل باطل باطل را به نيروى اساطير و خيالات خود مىپرورند و مىپندارند اكنون داراى وجودى است هم چنان كه اگر سراب را در بيابان نگاه كنى پندارى كه آب است ولى آب نيست . وَ يَوْمَ نَحْشُرُهُمْ جَمِيعاً ثُمَّ نَقُولُ لِلَّذِينَ أَشْرَكُوا أَيْنَ شُرَكاؤُكُمُ الَّذِينَ كُنْتُمْ تَزْعُمُونَ روزى همه را گرد آوريم ، سپس به آنها كه شرك آورده‌اند بگوييم : آن كسان كه مىپنداشتيد كه شريكان خدايند ، اكنون كجايند . » آن كه اهل باطل است به راست و چپ خود مىنگرد مگر از پندارهاى خويش نشانى بيند ولى اثرى از آنها نمىيابد . [ 23 ] در اين هنگام از شركاى خود روى مىگرداند و به خدا سوگند مىخورد كه هرگز آن بتان را همتاى ذات احديت نمىگرفته است . ثُمَّ لَمْ تَكُنْ فِتْنَتُهُمْ إِلَّا أَنْ قالُوا وَ اللَّهِ رَبِّنا ما كُنَّا مُشْرِكِينَ عذرى كه مىآورند جز اين نيست كه مىگويند : سوگند به خدا ، پروردگار ما كه مشرك نبوده‌ايم . » بدين گونه فريب خورده‌اند و نتيجهء ضلالت و فريبشان همين است از آنچه براى خدا شريك مىآوردند تبرى مىجويند ، پس چرا در اين جهان پيش از آن كه وقت از دست برود از آنان تبرى نمىجويند ؟ / 40 [ 24 ] عاقبت كارشان اين شد كه به باطل كافر مىشوند در حالى كه زين پيش به آن ايمان آورده بودند . سوگندهاى گران مىخورند كه هرگز به باطل ايمان نياورده بوده‌اند . اما آن باطل اكنون از ميان رفته است و اثرى از آن بر جاى نمانده است . انْظُرْ كَيْفَ كَذَبُوا عَلى أَنْفُسِهِمْ بنگر كه چگونه بر خود دروغ بستند . » ديروز معترفان به باطل بودند و امروز منكران آن و به دروغ مىگويند كه ما