سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
248
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى)
يعنى : ظاهر شد بسبب او [ نضر ] رستگارى من و دست من بواسطه او باز و صاحب مال شد و جارى شد بواسطه او آب كم من يعنى بتوسط وى مال اندك من بسيار شد و چخماق من بواسطه او صاحب آتش گرديد . كلمه [ اثرت ] يعنى صاحب ثروت گرديد . و [ ثمد ] بكسر ثاء و سكون ميم و كسر دال يعنى آب كم و مقصود از آن مال اندك مىباشد . و كلمه [ اورى ] يعنى صاحب آتش گرديد . البتّه اينمعنا در صورتى است كه همزه آن مفتوح خوانده شود ولى در صورت مضموم بودن همزه و كسر راء بنابر اينكه صيغه متكلّم از فعل مضارع باشد از ماده [ اوريت الزند ] به معناى نارش و آتشش خارج شد البتّه غلط و تصحيف بوده مضافا باينكه طبع سليم از پذيرش آن اباء و امتناع دارد . تشطير و اطلاق سجع بر آن بنابر قول مذكور كه سجع اختصاص به نثر نداشته و در نظم نيز معمول است تشطير نيز از مصاديق سجع محسوب مىشود . تشطير عبارت است از اينكه هركدام از دو شطر و دو مصراع بيت را سجعى مخالف با ديگرى قرار دهند و به تعبير ديگر : سجع واقع در يكى از دو شطر مخالف با سجع واقع در شطر ديگر قرار دهند .