سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
105
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى)
گويند همچون قول شاعر : و اخفت اهل الشّرك حتّى انّه * لتخافك النّطف الّتى لم تخلق صنعت مبالغه مقبول شارح گويد : و از جمله وجوه معنوى و محسّنات بديعى صنعت مبالغه مقبول است چنانچه عبارت مذكور براى ردّ كسانى كه بطور مطلق مبالغه را مردود قرار دادهاند صلاحيّت دارد . سپس مصنّف مطلق مبالغه را تفسير كرده و اقسام آن را بيان نموده و پس از آن هركدام از مقبول و مردود را توضيح داده و گفته است : تفسير مبالغه مبالغه بطور مطلق عبارتست از اينكه ادّعاء شود وصفى در شدّت يا ضعف بحدّى رسيده كه يا مستحيل بوده و يا مستبعد مىباشد . و اين ادّعاء بخاطر آنست كه پنداشته نشود آن وصف در شدّت يا ضعف غير متناهى است . لازم بتذكّر است ضمير در [ فيه ] كه مذكّر و مفرد آمده جهتش آنتسكه به [ احد الامرين ] عود مىكند . اقسام مبالغه مبالغه منحصر در سه قسم است : 1 - تبليغ .