سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
108
قواعد صرف و نحو و روش تجزيه و تركيب (فارسى)
اسم ذات : آنست كه دلالت كند بر آنكه مسمّايش قائم بنفس بوده و در وجودش محتاج بتحقّق در غير نمىباشد مانند كلّيه اعيان خارجى از قبيل : انسان ، جماد و حيوان . اسم معنى : آنست كه در تحقّق خارجى نيازمند به غير باشد همچون كلّيه مصادر و اوصاف از قبيل : حسن و قبح و ضرب . مصدر و غير مصدر اسم از نظر دلالت داشتن بر معناى حدثى و غير آن بر دو قسم است : 1 - مصدر . 2 - غير مصدر . مصدر : عبارتست از اسمى كه داراى معناى حدثى باشد و به تعبير ديگر بر انجام فعل و كارى دلالت كند مانند : ضرب ، نصر . غير مصدر : آنست كه چنين نباشد همچون ، اسماء ذوات . اقسام مصدر براى مصدر پنج قسم ذكر نمودهاند و آنها عبارتند از : 1 - مصدر نوعى . 2 - مصدر مرّه . 3 - مصدر ميمى . 4 - مصدر جعلى . 5 - مصدر مطلق . مصدر نوعى : آنست كه بر نوع وقوع فعل دلالت كند و آن بر وزن فعله مىآيد مانند : جلست جلسه الامير ( نشستم بنوع نشستن امير ) . مصدر مرّه : آنست كه بر يك بار وقوع فعل دلالت نمايد و آن از ثلاثى مجرد بر وزن فعله آمده همچون :