قوله : مفعل : يعنى مصدر ميمى بر وزن مفعل مىباشد . قوله : من جاز المكان : يعنى كلمه [ مجاز ] از [ جاز المكان ] مشتق مىباشد . قوله : اذا تعدّاه : يعنى اذا تعدّى المكان . قوله : نقل الى الكلمة الخ : ضمير نائب فاعلى به [ مجاز ] راجع است . قوله : اى المتعدية مكانها الاصلى : در اينفرض كه [ مجاز ] به معناى الكلمة الجائزة باشد اسم فاعل است . قوله : او الكلمة المجوّز بها : در اين صورت اسم مفعول است . قوله : على معنى انّهم جازوا بها الخ : كلمه [ على معنى ] متعلّق است به استقرّ و حال مىباشد و تقدير عبارت چنين است : حالة كون الكلمة المجوز بها متلبسة بمعنى انهم جاز و الخ . قوله : و ذكر المصنّف انّ ظاهر الخ : حاصل گفتار مصنّف اين استكه : لفظ مجاز در اصل مصدر ميمى به معناى مكان جواز و سلوك مىباشد و آن عبارتست از نفس طريق و اشتقاقش از [ جعلت كذا مجازا لحاجتى ] مىباشد سپس در اصطلاح آن را نقل داده و اسم قرار داده‌اند براى كلمه‌اى كه در غير موضوع له استعمال مىشود باعتبار اينكه اين استعمال طريق است براى تصوّر موضوع له . قوله : على انّ معنى جاز المكان الخ : يعنى بناء على ان معنى جاز المكان . . . قوله : و هما مختلفان : يعنى مجاز مفرد و مركّب حقيقتا و