سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
315
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى)
شارح گويد : قسم سوم قسم سوّم از اقسام كنايه آنست كه مطلوب از آن نسبت باشد . و مراد از نسبت اثبات امرى براى امر ديگر يا نفى آن از آن مىباشد و همين معنا در اينمقام از اختصاص مقصود مىباشد مانند آنچه در قول زيادة الاعجم آمده : انّ السّماحة و المروة و النّدى * فى قبّة ضربت على ابن الحشرج يعنى : بدرستيكه بخشش و مردانگى و عطاء در چادرى است كه بر پا و بر سر عبد اللّه ابن حشرج زده شده است مروّت عبارتست از كمال مردانگى . شاهد در اينستكه شاعر اراده نموده اختصاص ابن حشرج به اين صفات را اثبات كند از اينرو تصريح به اينكه وى مختص به اين صفات است را ترك نموده و نگفته است : ابن حشرج بصفات مزبور اختصاص دارد يا عبارتى شبيه به اين را نگفته مثل اينكه نگفته است سماحة ابن الحشرج تثبت ياحصلت السماحة له يا ابن الحشرج سمح . و صاحب مفتاح به اين مقاله تصريح نموده است . و از بيانى كه نموديم روشن و واضح شد مقصود از اختصاص صفات براى ابن حشرج در اينجا حصر نيست بلكه منظور ثبوت آنها براى وى مىباشد . و بهرصورت شاعر از تصريح عدول به كنايه كرده و صفات مذكور